Nəcəf şəhəri İraqın iki müqəddəs şəhərindən biridir (digəri Kərbəla). Fərat Çayının dərhal qərbindəki bir dağ sırasının üzərində yerləşir.

Miladi tarixlə 791-ci ildə Xəlifə Harun Rəşid tərəfindən Kufə ətrafında, xəlifə Əlinin (ə) məzarının olduqu yerdə quruldu.

Əməvilər zamanında xəlifə Həzrəti Əlinin(ə) basdırıldığı yer gizli tutulduğu üçün, bu mövzuda dəyişik fikirlər ortaya atıldı.

Bəzi tarixçilər Həzrəti Əlinin(ə) məzarının Nəcəfdə olmadığını irəli sürdü. Buradakı məzarın Adəm və ya Nuh peyğəmbərə aid olduğu söz-söhbətləri də çıxdı.

Nəcəfdəki Həzrəti Əlinin (ə) məzarı üzərində qiymətli xalça və pərdələrlə bəzəkli böyük türbə, Mosul Həmdəni hükumdarı Ebulheyca tərəfindən etdirildi.

Şiə Buveyhi hökmdarı Adudüddövlə də burada bir türbə etdirdi (977). Nəcəf, 1052-ci ildə Bağdadlı fanatiklər tərəfindən yandırıldı.

Səlcuq hükumdarı Məlikşah və vəziri Nizamülmülk, Həzrəti Əli (ə) və Həzrəti Hüseynin (ə) məzarlarını ziyarət etdilər (1086).

Elxanilər dövründə Fərat üzərində bir kanal (Köhnə adıyla Nesrülşah, bu gün El-Kəna) açdırıldı (1263). Qısa bir müddət sonra tıxanan kanal, Şah İsmayılın əmriylə təmizlədildi (1508).

Çaldıran Döyüşündən (1514) sonra Yavuz Sultan Səlim tərəfindən Səfəvilərin əlindən alınan şəhər, Osmanlı dövləti torpaqlarına qatıldı.

Qanuni Sultan Süleyman 1534-cü ildə müqəddəs yerləri ziyarət etdi. Yeni açılan bir kanal (1793) qısa zamanda təkrar tıxandığı üçün, 2. Abdulhəmid, burada Zəri əl-Şeyx və əl-Haydariye kanallarını açdı.

Osmanlı hakimiyyətinin son dövrlərində şəhər, Kərbəla bayrağına bağlı bir qəza mərkəzi idi. Birinci Dünya müharibəsi əsnasında İngilislər tərəfindən işğal edildi; sonra İraq dövləti sərhədləri içinə daxil edildi.

İmam Əli (ə) Türbəsi
İraqın Nəcəf şəhərində olan İmam Əli (ə) Türbəsi (Harem el-İmam Ali), ya da qısa adıyla İmam Əli Məscidi, İslamın Şiə etiqadına bağlı təxminən 200 milyon Müsəlman üçün Səudiyyə Ərəbistanıda olan Kəbə və Məscidi Nəbəvidən sonra üçüncü müqəddəs