Volter(1694-1778)
əsl adı Fransua Mari Aruye


1694-cü ildə Parisdə notarius ailəsində anadan olmuşdur. kollecdə təhsil almışdır. Hələ 23 yaşında ikən özünün fikirlərinə görə və regentə qarşı epiqramm yazılarına görə Batiliya həbsxanasına salınır.Oradan da İngiltərəyə sürgün edilir.1726-29-cu illərdə də orada yaşamağa məcbur olmuşdur.İngiltərədə olarkən “İngilis məktubları” əsərini yazmışdır.Məhz bu əsərində o ingiltərənin ictimai dövlət quruluşunun Fransadakından daha üstün olduğunu yazıya alır və əsaslandırır.Lakin, Fransaya gəldikdən sonra kralın əmri ilə bu əsər yandırılır.
Bu hadisələrdən sonra “Nyuton fəlsəfəsinin şərhi” əsərini yazmışdır. Bir çox alimlərin fikrincə bu əsər, Fransanın məşhur 1751-ci il Ensiklopediyasının
hazırlaması üçün bir növ ilham pərisi və stimullaşdırıcı element rolunu oynamışdır.Daha sonralar bu dahi şəxsiyyət düz 15 il Sir qalasında gizlənərək buradan ensiklopediya (1751) üçün məqalələr yazmışdır.
Volter həmin vaxtlarda öz ideyalarına görə o qədər populyarlıq qazanmışdır ki,onu hətta avropanın monarxları öz saraylarına dəvət edirdilər.Belə ki,rus imperatriçası Yekaterina,prussiya kralı Böyük Fridrix və nəhayət Fransa kralı 15-ci Lüdovik öz sarayına dəvət edir.1745-ci ildə o Fransa sarayının tarixçisi kimi sarayda işləməyə razılıq verir.O,burada da uzun müddət qalmır və Berlinə gedərək 3 il orada yaşayır.Ən sonda isə İsveçrəyə gedərək ömrünün sonunadək (1778) orada yaşayır.Volterin yaradıcılığında ən məhsuldar dövr də bu zamandan başlanır.
Yalnız Lüdovikin ölümündən (1778) sonra Volter Parisə qayıdır. Burada onu on minlərlə insan əsl qəhrəman kimi qarşılayır.
Volter 1753-cü ildə “Memuarlar”,”Xalqların xasiyyətləri və mənəviyyatı haqqda təcrübə”(1765-69), “Etiqad dözümlüyü haqqda traktat”(1763),”Fəlsəfi lüğət”(1764-69) və s. əsərlərinin müəllifi kimi bütün dünyada məşhurlaşmışdır.

İndi də buyurun Volterin aforizmləri ilə tanış olun


Həddsiz kiçik insanlar həddsiz təkəbbürlü olurlar..

* * *

Hər zaman həzz almaq -