a dair çağırışlar
edirdilər. Lakin onların çağırışları nə ziyalı
təbəqə, nə də ki, sadə xalq arasında nəinki
rəğbətlə qarşılanmamış, ümumiyyətlə ciddiyə
alınmamışdır. Bu uğursuzluqdan dərs alan
islamofoblar anlamışlar ki, Azərbaycan
qadınlarının başlarından hicabı yalnız zor gücü
ilə çıxarmaq mümkündür. Dinsizlərin iqtidar
başına gəlməsi onlara bu işdə məhdudiyyətsiz
imkanlar yaratdı. Amma bu da onların işinə
yaramadı. Rəsmi statistikaya görə, 9 illik
(1920-1929) anti-hicab təbliğatı ərzində cəmi
270 minə yaxın Azərbaycan qadını hicabı
əynindən atmışdır.[3] Bu isə qadınların ümumi
sayından heç 30%-i təşkil etmirdi. Anti-hicab
kampaniyası xalqımızın milli-mənəvi adət-
ənənələrinə o qədər zidd idi ki, hətta sağçı
yönümlü kommunistlər belə ona gizli, bəzən
isə
açıq şəkildə müxaliflik edirdilər. Ordubadın
ünlü
kommunistlərindən biri öz həyat yoldaşına
anti-
hicab iclasında özünü necə aparmasının
gərəkliyinə dair yazırdı: “Əgər səni çadranı
atmağa məcbur etsələr, bu əmri iclasda mən
versəm belə, sən çadranı əynindən çıxarma.
Heç kəsin haqqı yoxdur ki, səni buna məcbur
etsin.”[4]
Azərbaycan xalqının Şura hökumətinin anti-
hicabi və ümumiyyətlə anti-islami və eləcə də
anti-milli siyasətinə qarşı qiyamlar qaldırması
özünü çox gözlətmədi...
[1] – Nəriman Nərimanov “Seçilmiş əsərləri”,
Bakı 2004, s.447
[2] – “Böyük oktyabr və Şimali Qafqaz və
Zaqafqaziya qadınlarının azad olunması”,
Moskva 1979, s.90
[3] – Azərbaycan SSR Elmlər Akademiyası
“Azərbaycan tarixi”, Bakı 1963, s.448
[4] – Y.Baberovski “Düşmən hər yerdə var.
Qafqazda stalinizm”, Moskva 2010, s.624-626
Asim