i öz hekayəmin zülmət, alçaq, qorxunc yeraltı yolları və dəhlizləri ilə keçirmişəm. Sonsuz yolları ilə. Az qala əbədi (Sizsə deyirsiniz yalnız iki ay?). Ümid edirəm ki, çıxışda, gün işığında özümdə kifayət qədər idrak tapacam ki, izsiz itə bilim.
***
Siz “o haqlıdır” deməyənə qədər sakitləşməyəcəm.
***
Xahiş edirəm, ünvanı daha aydın yazın; məktubunuz zərfə qoyulan kimi, o artıq mənim mülküm olur və Siz başqasının mülkünə daha ehtiyatla və böyük məsuliyyətlə yanaşmalısınız.
***
Yeri gəlmişkən, mənə də elə gəlir ki, məktublarımdan biri yolda itib. Yəhudi ehtiyatlılığı! Əslində başqa şeydən – məktublar sağ-salamat ünvana çatacağından qorxmaq lazımdır!
***
Boşboğaz isə özünə bəraət qazandıraraq deyir: “Axı insan bir az sevinəndə boşboğazlıq edir”.
***
Dediyimdən daha çox anlamağa çalışın!
***
Ruhum xəstədir, ağ ciyərlərimin xəstəliyi isə ruhi xəstəliyimin sərhədləri aşması ilə əlaqədardır.
***
Prussiya və yəhudi qarışığı, güclü, yenilməz qarışıq. Canım elə də bərk deyildi; düzü o təkcə əzab çəkməli olurdu, mən isə eyni vaxtda həm zərbə endirir, həm də əzab çəkirdim.
***
Ucsuz-bucaqsız o ağ kağız, gözlərini yandırır, ona görə də yazırsan.
***
Başqa cür edə bilmərəm, çünki Karlsbadda nə danışa, nə susa biləcəkdim, daha dəqiq desək: susaraq da danışardım, axı mən indi – yeganə bir sözdür.
***
Dayanmadan, gecə-gündüz, cavab məktubunuzun qarşısında titrəyərək bu haqda özümdən soruşuram, xeyri yoxdur, sanki mənə bütün həftə boyu, gecələr də dincimi almadan daşa mismar vurmaq, həm fəhlə, həm mismar olmaq tapşırılıb.
***
Məktubunuz gəldi, məktubunuzun xoşbəxtliyi.
***
Mənim qorxum – və başa düş: sənin cavanlığın, saflığın, cəsarətin; qorxum isə elə hey artır, zira o hücuma keçən dünya qarşısından geri çəkilmək deməkdir, buna görə də hücum güclənir, yenə də, qorxunun artması, sənin cəsarətin isə hücum deməkdir, burda – hücumun zəifləməsi və cəsarətin çoxalması – məni yalnız sakit məktublar xoşbəxt edə bilər; mən bax belə, bəxtəvərlər kimi onların