barədə
ilk dəfə məlumat verən şəxs İbn
Rüşd (1126-1198) olmuşdur. 11-
ci əsrdə yaşamış məhşur göz
həkimi Əli ibn İsanın yazdığı
Təzkirə əsəri yüzillər boyunca
yeganə məlumat mənbəyi
sayılmışdır.
* Əmmar adlı müsəlman alim
isə 9 əsr bundan əvvəl
özünəməxsus üsulla göz
üzərində uğurlu cərrahiyə
əməliyyatı aparmışdır.
* Əli bin Abbas (vəfat 994)
müasir cərrahi əməliyyatlara
uyğun tərzdə xərçəng
əməliyyatını həyata keçirmiş,
onun qələmə aldığı Kitabul-
məliki adlı tib ensklopediyası
günümüz üçün də öz
aktuallığını qoruyub
saxlamışdır.
* Kiçik qan dövranını Avropa
alimlərindən təqribən 300 il
əvvəl İbnün-Nəfis (1210-1288)
kəşf etmiş, İbn Sinanın �Qanun�
kitabına yazdığı şərhdə bu
məsələnin incəliklərini
göstərmişdir.
Müsəlman şərqində bu
səviyyədə elmi işlər aparıldığı
zaman Avropada həkimi
sehrbaz, xəstəxananı isə şeytan
yuvası hesab edir, cərrahi
əməliyyat aparmaq istəyən
həkimləri təqibə məruz
qoyurdular.
İlk xəstəxana 707-ci ildə Əməvi
xəlifəsi Valid bin Əbdülməlik
zamanında təşkil olunmuşdur.
Həmin xəstəxananın bütün
xərcləri dövlət tərəfindən
ödənilirdi. Qaçmamaları üçün
cüzamlı xəstələrin həbs
edilmələri əmr edilmiş, onlara
və korlara ərzaq