Bərzəx aləmi o aləmdir ki, dünya ilə
axirət aləminin arasında yerləşir...
Qurani-Kərimin ayələrindən belə
nəticə çıxartmaq olar ki, insan
Qiyamət günü hesaba çəkilməzdən
əvvəl iki dünya arasında yerləşən
bərzəx aləmində də sorgu-sual
olacaqdır. (Tebyan)
Bərzəx aləmi o aləmdir ki, dünya ilə
axirət aləminin arasında yerləşir.
İnsanlar dünyasını dəyişən zaman ilk
olaraq bu aləmə düşər və sorgu-sual
olarlar. İnsanlar müxtəlifdir, ona
görə də bərzəx evi bəziləri üçün
behişt bağıdır, bəziləri üçün isə
cəhənnəm quyusudur.
Səadət əhlinin can verən andan
xoşbəxt günləri başlayar. Əzab
əhlinin isə əksinə - can verən andan
bərzəx əzabı başlayar. İnsan istər
səadət əhli olsun, istərsə də əzab əhli
- Qiyamət günündə olduğu kimi
hesaba çəkilmək üçün növbəyə
düzülməz. O zaman ki, mələklər
insanın ruhunu təhvil alar, həmin
andan həmin insanın xoşbəxtliyi və
ya əzabı başlayar. "Belə isə mələklər
onların üzlərinə və arxalarına
(qamçı) vura-vura canlarını alan
zaman (onların halı) necə olacaq?".
("Muhəmməd" 27).
İnsanın öləndən sonra başına
gələcəklər həqiqətdir. İnsanın ruhu
maddi bədənindən ayırılandan
sonra bu həqiqətlərlə üz-üzə gələr.
Ölüm gəlib çatan zaman insan ruhu
ilə bir yerdə bərzəx aləminə uçar.
Lakin onun bu uçması sadə şəkildə
olmaz. İnsanların bəzisi dünyaya çox
bağlandıqları üçün ölüm zamanı
əziyyət çəkir. İnsan bir də ayılır ki,
nəfəs aldığı dünya həyatı sona
çatmışdır və hal-hazırda yerləşdiyi
aləm tamamilə başqa cürdür. Elə bir
yerə getmişdir ki, orada heç bir
tanışı yoxdur.
Bu halda olan insan sorgu-suala
çəkilər. Bərzəx aləmindəki sorgu-sual
Qiyamət günündə olduğu kimi
deyildir. Burada cüzi şeylərə görə
sual verilmir. Bərzəx aləminin
sualları adətən ümumi suallar olar:
tövhidə, nübuvvətə, din və imamətə
görə. Əgər insan Allahını tanıyır və
Onun əmrlərini yerinə yetirirsə, bu
suallara cavab verə bilər. Bərzəx
aləmində hər kəs əqidə, iman və
əməlinə görə ondan bəhrələnə bilər.
İmam Kazım (ə) buyurur: