istəyirmişlər...
Dərslər Məhəmmədin təsəvvür etdiyi kimi asan deyildi. Birinci ili o, İslam tarixindən başqa, islam psixologiyası, islam sosiologiyası, islam musiqisi, hətta təsəvvüf, mövləvilik dərslərini öyrənməli, ney çalmağı bacarmalı, ilahiyyatın müxtəlif qollarını bilməli, Qurani-Kərimi düzgün qiraət eləməli, yaxşı avaz tutmalı, xəttatlığı öyrənməliydi... Bir sözlə, islam bir dəryaydı. İslam sona qədər dərk olunmayan bir elm idi. "O, dərslərə böyük bir həvəslə girişmişdi" - desəm, keçmiş sovet mətbuatının örnəklərini təkrarlamış olaram. Amma o, doğrudan da həvəsliydi. Bütün bunları öyrənməyə can atırdı. Məhəmməd şiə ailəsində böyümüşdü, amma indi sünnilərin içinə düşmüşdü, sufi elmini xırdalıqlarına qədər bilən uşaqlarla dostluq eləməyə məcburuydu. Ona görə də heç kimə qarışmırdı. Nəqşibəndilər kimi nə uzun cübbə geyinirdi, nə başına təkyə qoyurdu, nə də saqqal saxlayırdı. Bığ saxlayan nurçulara da qoşulmurdu. Sadə, adi geyimdə dərslərə gəlirdi.
Tez-tez öz aralarında dava eləyən zamançılarla, təriqətçilərlə, nurçularla da işi yox idi. Ara-sıra, lap çox darıxanda Sevil-Nuri salonuna gedər, şairlərlə görüşə qatılardı. Sufiçiliklə, islam ədəbiyyatı ilə bağlı müstəqil mühazirələrə qulaq asardı. Amma onun əsas günü Əmin Xalçaçı yataqxanasında keçərdi. Universitetdən gələn kimi kontinə - yeməkxanaya düşər, fişlərini (talonlarını) verib, yeməyini götürər, qarnı doymayanda isə anasının verdiyi puldan xərcləyərdi.
Sonra otağa çıxıb öz guşəsinə çəkilər, dərslərini hazırlayardı. Hərdən uşaqlara qoşulub televizora baxar, təsəvvüf barədə öyrəndiklərini dəftərinə qeyd eləyərdi.
Amma bir gün, bir gün, təsadüfən xalası Züleyxanı gördü. Əvvəlcə jurnalda, sonra "Hürriyyət+" qəzetinin səhifələrində, axırda televerilişdə.
Bu adi günlərin birində baş verdi. Həmin gün, yəni anası, babası, Xəzərin qumlu sahili üçün darıxmışdı və fikrini dağıtmaq üçün İstanbulu gəzirdi. Şəhərin çoxsaylı minarələrini seyr edirdi. Onlar doğrudan da əzəmətliydilər. Xüsusən də Sultan Məhmət