ə saldı, özü də onun yanmda uzanıb, böyrünə qısıldı, Allaha yalvarıb, peyğəmbərə yalvarıb, bədəninin bütün hərarətini hökmdarın bədəninə keçirdi, amma xeyri olmadı. Hökmdar yenə dedi:

- Bu nə soyuqdur, ilahi!
- Yat... yat... yat... - Xacə Ənvərin nəfəsi içərisində donurdu.
- Ayaqlarımı tərpədə bilmirəm, bir pud ağırlıq var ayaqlarımda, xudaya!
Xacə Ənvər də ayaqlarını tərpədə bilmirdi, buna görə min bir əzabla başını azca qaldırdı: ikisi də dizdən yuxarı buz bağlamışdı. Başları üzərində mis qabdanda yanan zəif çırağın işığında divarlardakı buz qatı da, dizdən yuxan iki bədəni örtmüş sal buz da qırmızımtıl rəngə çalırdı və bu qırmızımtıl buz, bədən boyu, su kimi yuxarr axıb hülqumlarına çatanda, hökmdar daha heç bir şey görmədi. Dedi:
- Ölümün xeyir, Ənvər!
Xacə Ənvərin gözləri açıq qalmışdı:
- Ölümə qənşər hökmdar...

Lap axırda, zirzəmidə, buza dönmüş mis qabdanda şölələnən çırağın alovu söndü: qırmızı buz parçası kökündən qırılıb, sal buzun üstünə düşdü və çilik-çilik oldu...

Eşikdə isə, sakitlik içərisində uyuyan, qalın buz layının altında qalmış bir məmləkət vardı.
Günəşin sarr rəngə boyadığı bu nəhəng buzlaqlar diyarının hansı bir nöqtəsindəsə, ölüm donumunun sakitliyində, qızıl teştin içindən, açrq qalmış bir cüt şair gözü başıbəlalı dünyanın tamaşasına durmuşdu.

***

Gündüz yuxusu, doğrudan da həm şirin olur, həm də rahat: axır vaxtlar, gör haçandır, belə rahat və bərk yatdığı yadına gəlmirdi: Mark Georgiyeviçin ölənlərinə min rəhmət! Kişi dediyini elədi, çox qısa müddət ərzində, o boyda qızdırmadan xəstəni qurtarıb qoydu ayaq üstə... Xəstə, gözlərini açıb başı üzərindəki tavana baxdı, yaxşıca, ciyərdolusu əsnədi və özünü, sözün əsl mənasında, xoşbəxt hiss elədi. İnsan gərək həmişə ümidin ətəyindən yapışsın, həmişə sabahı, gələcəyi düşünsün, dünənlə, keçmişlə yaşamaq adama baha oturur, çünki insanın ancaq bu günü və gələcəyi var, insanın keçmişi yoxdur: vaxt durmadan, nəfəsini dərmədən yalnız qabağa axır, insan isə özünü həmişə, hansı