i şübhəli sualların cavabını tapıb, bir-iki gün ərzində həyata, bəzi hadisələrə baxışında bir qədər müdrik və ayıq olmuşdu. "İndi cırtqozluq eləmək vaxtı deyil, başını aşağı salıb, hərə bir parça çörəyini yeyir, sən də ağlını başına yığ, canının qeydinə qal". Berqman onlardan gedəndə dəhlizdə bu sözləri demişdi. Əlbəttə, bu kəlam, Əbülqasımın kitabına düşə biləcək müdrik kəlamlardan sayıla bilməzdi, amma hər halda bu sözlərdə həqiqət vardı: bu dünyanın və bu davranışın sadə həqiqəti...

İclasdan sonra, qanıqara, daha yoldan ötənlərə baxmadan, heç nəyə fikir vermədən, həm özünü söyürdü, həm də Səlimə xanımı. Nahaq, nahaq Səlimə xanım gündəliyi ona vermişdi: gedə-gedə, Səlimə xanımın ənlikli-kirşanlı sifətini gözləri qabağına gətirə-gətirə daha da əsəbiləşirdi, "gülən-ağlayan" səs qulaqlarında səsləndikcə canına, çoxdan unutduğu tanış bir üşütmə dolurdu... Canım, nə qəhrəmanlıq, nə ədalət, nə cücəplov? Ay hay!.. Mark Georgiyeviç də, Zəminə də peyğəmbərlik eləməzdilər: sal başını aşağı, bir parça çörəyini ye, allahına şükür elə. Sədi əfəndi necə demişdi? "Zırıltı, zırıltı, bu boyda zırıltı?" Doğrudan da, atana lənət, ay Kərimli? Bu hava da bir yandan: sənin san yarpaqlarm qurusun, payız!..
İclas başlananda, hamı yerbəyer olub, zaldakı hənirti kəsiləndən sonra, Muxtar Kərimli katibənin gətirdiyi çaydan bir qurtum içib, bəzi xırda-para məsələlərdən danışanda xəstə diqqətlə ona baxırdı. Kərimlinin sifəti meyit sifətinə bənzəyirdi, yanaqlarındakı dəyirmi qırmızı ləkələr isə elə bil sonradan ənnik-kirşanla çəkilmişdi. Kərimli gülə-gülə, zarafat eləyə-eləyə danışırdı. Bir az söz salıb eşikdəki payızdan danışdı və belə məlum oldu ki, payız Kərimlinin ən çox sevdiyi fəsildir, dediyi sözlər eşitdiyi dəqiqədə xəstənin yadında qalmışdı: "Payızda meyvələr çox olur, mənim də yaşımın elə vaxtıdır ki, vitamin lazımdır". Zalda gülüşdülər. Sonra Kərimli ciddiləşib, qarşıda keçiriləcək hansı bir elmi konfrans barədəsə danışdı, qonaqları qarşılayacaq adamların siyahısını oxudu.