t verdi, gətirdiyi əvəliyin cana böyük xeyri olduğundan danışdı. Zəminənin də alnından öpüb, bu evə dünya durduqca cansağlığı, xeyir-bərəkət diləyib otaqdan çıxdı: axşam qatarına bilet almışdı və dediyinə görə, şəhərdə hələ bir-iki xırda-para işi də vardı. Söz verdi ki, gələn ayın əvvəlində mütləq genə gələcək, özü də əlidolu gələcək. O gedəndən sonra, xəstə və arvadı ah çəkdilər, bir az da bikef oldular, çünki Mahmud xəstənin yanında oturduğu üç saat ərzində elə bil bu evin havasını, işığını, ovqatını da başqalaşdırmışdı. Bu evə adicə bir sevinc, könül xoşluğu bəxş eləmişdi... Xəstə arvadına dedi:
- Yastığın altına nəsə soxdu, deyəsən, puldu, bir bax.
Arvad yastığın altmdan pullan çıxanb saydı, kirpiklərini qırpa-qırpa dedi:
- Beş yüz manatdı... A, bəs demədi niyə?
- Mahmudu tanımırsan?! Görürsən, sən Allah, heç ağzını açmağa da qoymadı.
- Eybi yox, yavaş-yavaş qaytarrıq. Xəstə başını buladı.
- Yox... O mənə verdiyi pulu ömründə geri götürməz. Əvəzində kostyumdan-zaddan alıb bağışlarıq ona. Sağlıq olsun.
Xəstə, arvadının gözlərindən gördü ki, Mahmuda verdiyi beş yüz manat möcüzə yaradıb: o gözlərdən qayğıdan uzaq balaca uşağın sevinci, şadlığı axırdı. Xəstə bilirdi ki, beş yüz manat iki ay, heç olmasa, ay yarım evin dolanışığım yoluna salacaq, daha səhərlər və axşamlar bu evdə ərlə arvad bir-birinin üzünə həyəcanla, gərginliklə, nigarançılıqla baxmayacaqlar... İki ay, heç olmasa, ay yarım.


* * *

Xacə Ənvər xırdaca maşa ilə közərən tiryəki uzun qəlyanın hoqqasına qoyub, ciyər dolusu qullab vurdu, gözlərini yumub tüstünü ağzında saxladı, sonra ehmalca dolu, qırmızı dodaqlarının arasmdan, yastı burnunun deşiklərindən buraxdı: tiryək əvvəl-əvvəl göz qapaqlarındakı ağırlığı və yorğunluğu yox elədi, sonra ilıq hava kimi beyninə yayıldı və ayaqlarını keyləşdirdi. Xacə Ənvərə ən çox əziyyət verəm ayaqları idi: qabarmış damarları göyümtül millər kimi baldırlarından su yığılıb şişmiş dizlərinə qədər uzanıb, dırnaqları çürümüş barmaqlarındakı ağrını,