, tarix .Heç birinin düsturu yoxdur. Hamısında da elə suallar qoyulub ki, yenə məntiq... – onu dinləyən qonaqlarını süzdü. – Əslində bunun tərəfindəyəm, şagirdlər daha diqqətli olmağa məcbur olurlar. Buna “mədəni məcburiyyət” deyərdim. Şəxsən mən düşünürəm ki, indiki dövrdə 500 bal toplayan tələbələr imtahanı bizim dövrdə versəydilər, 700 bal toplamışdılar. Buna əminəm.
Eldar təsdiqlədi:
−Düzdü, çox çətinləşib indi.
Bayaqdan sakit dayanmış Müzəffərin sanki yarasını qopardılar:
−Heç yanda belə deyil. Yazıq uşaqları dolaşdırırlar, hələ bir deyirlər də ki, qəbul faizi aşağıdır. Bizim uşaq oxumaqdan qupquru olmuşdu. Xəstəlik tapmışdı mədəsi. Nə qədər yolda-bacada dönər, nə bilim quru-quru yeməklər yemək olar? Hələ qabaqda tələbəliyi var bunun. Məktəbdə dərsi qaydasında keçsəydilər hazırlıq nəyə lazım idi? – üzünü Eldara tutdu – Eldar, sənin yadında olar, bizim dövrdə hazırlıq var idi, sən Allah? Hələ bir qızıl medalla da qurtarırdılar onilliyi. O Şövkət müəlliməm tarixi elə yeritmişdi ki, başıma, 26 il keçib, hələ də soruşsalar Napaleonun hücumlarını bircə-bircə illərinə kimi sayaram. Nə bilim, İsgəndər, Pyotr... Dərsi belə keçərlər. Yoxsa indi? O gün getmişəm balaca qızın dərsinə. Səkkizdə oxuyurlar hələ bunlar. Denən sinifdə and içməyə bir uşaq tapdın? Gəlib evdə yazıq uşağın da gününü qara eləmişəm. Deyir, ata neyləyim, müəllimgil mağazaya getdilər, biz də qaçdıq dərsdən.
Eldar ciddiləşdi:
−Müzəffər, səninlə tam razı deyiləm. Bu məsələdə uşaqları da qınayıram əslində. Dərs keçilmir, gedib tələb eləsinlər. Guya şərait olsaydı, bizdə də olmazdı eyni şeylər? Amma uşaqlar düşüncəli, məsuliyyətli idilər. Öz vəzifələrini bilirdilər ki, məktəbə oxumaq üçün gəliblər. Gün keçirməyə, oynamağa yox... Gedib tələb etsələr, o müəllim ikinci dəfə dərsi qoyub “cuncuq-muncuq” almağa getməz! – gülümsədi - Mənim bir sinif yoldaşım vardı, müəllimlər əlindən zara gəlmişdilər. Zalım qızı tənəffüsdə də dinc qoymurdu onları. Əlində qələm dəftər, düşürdü müəllimlərin arxasına.