qapımı, döyərəm dəmir qapını, — dedi, —
gülmə qonşuna, quyuya özün düşərsən, — bu, onun danışıq
manerası idi. Qəsdən müxtəlif zərb-məsəlləri bir-birinə çalayıb
deyər, ya da təhrif edərdi.
İki qatar qızıl dişləriylə gülə-gülə içəri girdi.
—Ay salaməleyküm, ay hər vaxtınız xeyir. Necəsiniz?
Yaxşısınız. — Bu da onun zarafat formalarından biri idi. Özü
sual verib özü də cavab verərdi: "Saat neçədir? Beşin yarısı.
Hardan gəlirsən? İşdən". Sonra da gülərdi.
Mürşüd Nemətgilin qonşusu idi. Özü də diş həkimiydi.
Kimsə haçansa demişdi ki, bu Mürşüd yaman baməzə oğlandır
və bu sözlərlə onun evini yıxmışdı. Məzəlilik, neçə deyərlər,
ağır bir yük kimi onun boynuna düşmüşdü. Hər yerdə, hər
məclisdə, hər saniyə, hər dəqiqə məzəli olmaq yolunda yeddi
qat qabıqdan çıxardı. Mürşüd gələndə səsi otağı başına alardı,
otağı güclü radiostansiya efiri dolduran kimi doldurardı.
—Nizami demişkən, cücəni payızda satarlar, — dedi.— İndi
gəlmişəm, Nemət qağa, səndən qisas alım.
Dünən Nemət şahmatda onu dörd əl dalbadal udmuşdu.
—Dünən xoruzumu verdin qoltuğuma. Arvad sübh tezdən
məni oyadıb ki, get bir toyuq da al evdə ptisaferma düzəldək.
Dedim, arvad heç elə söhbət yoxdur, — əlini daz başına çəkdi,
— eşitməmisən keçəl suya getməz. Bu xoruz əmanətdir. Nemət
qağadan əl borcu almışam. Sabah şəxsən aparıb qağamın
qolturuna verəcəm. Nizami demişkən: borclu borclunun
sağlığını istər.
Nemət:
—Nizami müəllimin bir başqa kəlamı da var, — dedi. —
116
Rəhmətlik yaxşı deyib ki, daldan atılan daş dəysə-dəysə,
topuğa dəyər, — o da Mürşüdün yumoruna alışmış və onu
mənimsəmişdi.
Mürşüd:
—Ay allah ölənlərinə rəhmət eləsin, — dedi. — İndi mən
səni elə udacam ki, heç Nizaminin Gəncədə ruhu da inciməsin.
Nemət:
—Məni şahmatda udmaq, tul işdir, — dedi. — Mən yaxşı
məktəb keçmişəm. Müharibə vaxtı, uşaq idim onda, anamdan
gizlin qonşunun oğluyla marqarinə oynayardıq. Bilirdim ki,
ölsəm də gərək udam. Doğrudan bir dəfə də uduzmadım.
Mürşüd:
—O ki qaldı mənkuhatın müəzzəm