iki
məktub kimi məktubların öhdəsindən gəlmək üçün mənə nə qədər vaxt lazımdır?
Axmaq sualdır, məgər belə şeylər günlərləmi hesablanır?), amma təki bunun
səbəbi xəstəlik olmasın. Bu halda, istisnasız olaraq, özüm haqda düşünürəm. Onda
mən nə edəcəyəm? Yəqin ki, elə indi etdiyimi. Amma bunu necə edəcəyəm? Yox,
bu haqda fikirləşmək belə istəmirəm. Bu vaxt sənin haqqında düşünəndə hər
şeydən artıq bir şeyi təsəvvür edirəm: sən yataqda uzanırsan – lap o vaxt
Qmyunddakıçəmənlikdə uzandığın kimi (sənə öz dostum haqqında danışırdım,
amma sən, demək olar ki, qulaq asmırdın). Bu səhnə elə də əzablı deyildi, hətta
indi sənin yataqda uzandığını təsəvvür etməkdən daha yaxşı idi. Beləliklə, sən
yataqda uzanırsan, mən isə bir az sənin qayğına qalıram: qısa müddətə yanına
qaçıram, əlimi alnına qoyur, yuxarıdan aşağı baxaraq gözlərində qərq oluram,
sonra isə otaqda gəzərkən daim hər saniyə, ramedilməz bir qürurla dərk edirəm ki,
sənin üçün yaşayıram, dərk edirəm ki, bu mənə nəsib olub, yenidən sənə təşəkkür
edirəm ki, bir dəfə mənim qarşımda duraraq əlini mənə uzatmısan. Və sənin
xəstəliyin də çox ciddi deyildir, o tezliklə sovuşacaqdır, əvvəlkindən də sağlam
olacaqsan, sən yenidən öz bütün böyüklüyünlə ayağa qalxacaqsan, mən də bütün
bunlardan sonra, bir gözəl gündə, ümid edirəm ki, ağrısız və səssiz şəkildə torpağın
altına girəcəyəm. Belə ki, bütün bunlar əzab deyildir, amma sənin orada, yad yerdə
ağrıdığını öz-özlüyümdə təsəvvür etməli oluram...
***
Sən də konduktorları sevirsən, eləmi? Bəli, o vaxtkı şən və çəlimsiz vyanalı
konduktor! Amma burada da yaxşı adamlar vardır; uşaqlar konduktor olmaq
istəyirlər ki, onlar kimi qüdrətli və hörmətli olsunlar, hər yana getsinlər, ayaqlıqda
duraraq uşaqlara tərəf əyilib kömək etsinlər, üstəlik də onların əlindən komposter
və çoxlu tramvay biletləri vardır; amma bu imkanların hamısı məni qorxudub- ürküdür, mən də həyatda sevinmək və hər bir şeydə iştirak etmək üçün konduktor
olmaq istərdim. Mən bir dəfə