şeylərlə qarşılaşmalı olmuşdu, amma mən təkcə səni itirməli
olsam, artıq Robinzona çevrilərəm, lap ondan da artıq Robinzon olaram. Onun
adası var idi, Cüməsi var idi, çoxlu-çoxlu şeyləri var idi, ən nəhayət, onu xilas
edəcək gəmi var idi ki, bütün ötənləri bir yuxuya çevirmişdi, mənim isə heç bir
şeyim qalmazdı, heç adım da olmazdı, çünki onu da sənə vermişəm.
Ona görə də sənə nisbətən daha da müstəqiləm, məhz buna görə asılılıq hər
cür sərhədləri aşır. “Yaxudyaxud” məsələsi çox mühümdür. Ya sən mənimsən,
onda hər şey çox yaxşı olur, yaxud da səni itirirəm, onda isə çox pis olur – onda,
ümumiyyətlə, heç nə olmur, nə qısqanclıq, nə əzab, nə qorxu, sadəcə, heç nə.
Yəqin ki, sehrbazlıq – bir adama belə etibar etmək ona görə baş tutur ki, arxanda
qorxu hiss edirsən, amma bu sənə görə yaranan qorxu deyildir, ümumiyyətlə,
cadugərlikdə olduğu kimi, bir nəfərə etibar edib bel bağlamağa görə yaranan
qorxudur. Və bunun əksinə olaraq (yəqin ki, elə əvvəlcədən də belə olub) sənin
sevimli və adi üzündə bu qədər ilahi sifətlər cəmləşib.
Hə, nəhayət ki, Samson Dəliləyə öz sirrini açdı və o, Samsonun saçlarını
kəsməyi bacardı, amma buna qədər hazırlıq görəndə onun əlləri bir neçə dəfə
titrəmişdi, qoy kəssin: qoy kəssin, axı onun da bu cür sirri vardır, onsuz da heç nə
dəyişməyəcəkdir.142
Üç gündür ki, aşkar görünən heç bir səbəb olmadan gecələri çox pis yatıram,
heç olmasa, sən sağlamsanmı? Əgər bunu cavab adlandırmaq olarsa, tez bir cavab
yazıram: elə indicə sənin teleqramın gəldi. Elə gözlənilməz və açıq şəkildə gəldi ki,
mən hətta qorxmağa da macal tapmadım. Əslində, o mənə bu gün çox lazım idi;
sən bunu nədən bildin? Səndən aldığım bütün zəruri şeylər sənin təbiiliyindən
qaynaqlanır.
Çərşənbə
Anlaşılmazlıqdır, yox, anlaşılmazlıqdan da daha pisdir, Milena, əlbəttə, sən üzdən
hər şeyi düzgün anlayırsan, amma burada başa düşüləcək və ya başa
düşülməyəcək şeylərin olduğu nə deməkdir ki? Bu anlaşılmazlıq dönə-dönə
təkrarlanır, bu Meranda da baş