u mənada bunların hər ikisi bir-birinin eynidir. Ağlagəlməz dərəcədə
bahalıqdır, gündəlik xərclər 400 kron, bəzən isə hətta 500 krondur, hələ bu da son
hədd deyildir. Vyanadan dəmiryolu ilə üç saatlıq və yarım saatlıq da avtomobillə
yol getmək gərəkdir, başqa sözlə, yenə də uzaqdır, təxminən, Qmyund kimidir, özü
də bu sərnişin qatarı ilə gedəndə belədir. Qrimmenştayn bir az ucuzluq olduğu
üçün seçim edərkən, heç olmasa, onun üzərində dayanıram.
***
Görürsənmi, Milena, yalnız özüm haqqında düşünürəm, bu daim belədir, ya da
ikimizə aid olan vacib məsələləri əhatə edir, yerdə qalan bütün şeyləri bir kənara
qoyuram, hətta “Kmen” və “Tribuna” üçün sənə təşəkkür də etmədim, sən isə hər
şeyi çox əla şəkildə icra etmisən. Masamın üstündə olan nüsxəni sənin üçün
göndərirəm, amma sən hər hansı qeydləri almaq istəsən, mən onda onu yenidən
oxumalıyam, bu isə asan məsələ deyildir. Sənin başqa tərcümələrini böyük
məmnunluqla oxuyuram. Tolstoyun söhbəti ruscadanmı tərcümə edilmişdir?
Deməli, sən qriplə xəstələnmisən? Heç olmasa, burada vaxtımı çox şən
keçirdiyim üçün özümü günahlandırmalı oluram. (Bəzən mən başa düşmürəm ki,
bu insanlar “şən” anlayışını necə düşünmüşlər, yəqin ki, onu kədərin əksi hesab
etmişlər.) Əminəm ki, sən artıq mənə yazmayacaqsan, amma bu məni
təəccübləndirmədi və kədərləndirmədi. Ona görə kədərləndirmədi ki, bütün
kədərli hallarda o zəruri görünür və həm də ona görə ki, deyəsən, bütün dünyada
mənim bədbəxt ağırlığımı müəyyənləşdirəcək bir ağırlıq yoxdur və ona görə
təəccübləndirmədi ki, ümumiyyətlə, əvvəllər də əgər desəydim ki, “İndiyə qədər
mən səninlə mehriban idim, indi isə, vəssalam, mən gedirəm”, təəccüblənməzdim.
Əlbəttə ki, qəribə şeylər baş verir, amma bu daha təəccüblü şeylərdən, məsələn,
bizim hər səhər durduğumuzdan daha az təəccüblüdür. Amma bu sürpriz,
ümumiyyətlə, məni ruhlandırmır, əksinə, onu xoşagəlməzlik kimi qəbul edirəm.
Milena, sən xoş sözə layiq işlər görürsənmi? Bütün olanlara əsasən sənə belə
sözlər