demək şərəfinə nail olmamışam, amma bacarsaydım, deyərdim.
Biz düşündüyümdən daha tez görüşəcəyik? (Mən “görüşəcəyik” yazıram, sən
isə “bir yerdə yaşayacağıq” yazırsan.) Amma düşünürəm ki (və hər yerdə onun
təsdiqini görürəm, hər yerdə, hətta buna əlaqəsi olmayan şeylərdə də, hər şey
bunu deyir), biz heç vaxt bir yerdə yaşamayacağıq, nə bu yaxında, nə də gələcəkdə,
daha doğrusu, bu heç vaxt olmayacaqdır.
Qrimmenştayn, hər halda, daha yaxşıdır. Qiymətlərdəki fərq gündə 50
krondur, bundan əlavə, digər sanatoriyalarda yataq rejimi üçün ləvazimatları
özünlə aparmalısan (ayaqlar üçün xəz bürüncək, yastıq, adyal və s.; mənimsə belə
şeylərim yoxdur), Qrimmenştaynda bunları icarəyə götürmək olar, “Vyana
meşələrində” bunlar böyük girovla verilirsə, Qrimmenştaynda belə deyildir,
Qrimmenştayn hündürdədir və s. Yeri gəlmişkən, hələlik heç bir yana getmirəm.
Bütün həftə ərzində özümü çox pis hiss etmişəm (azca hərarətim var idi, elə
təngnəfəs olurdum ki, masanın arxasından qalxmağa qorxurdum, üstəlik də güclü
şəkildə öskürürdüm), amma görünür ki, bu, uzunmüddətli gəzintinin nəticəsidir –
gəzinti vaxtı dayanıb xeyli söhbətlərə yol vermişəm, indi hər şey xeyli
yaxşılaşmışdır və sanatoriya yenə də ikinci plana keçib.
Sanatoriya üçün məlumat kitablarını aldım. “Vyana meşələri”ndə cənub tərəfə
qapısı olan otaq 380 kron və daha bahadır, Qrimmenşteyndə isə ən bahalı otaq
360 krondur. Fərq çox böyükdür, amma hər iki halda bu, iyrənc bir qarətdir. Nə
etmək olar, əvvəlcə iynə vurdurmaq üçün pul ödəyirsən, sonra isə dərmanların
özlərinə də ayrıca olaraq ödəyirsən. Mən hər hansı bir kəndə getmək istəyirdim,
ən yaxşısı isə Praqada qalmaq və hansısa bir sənət öyrənməkdir; indi mən hər
şeydən az sanatoriyanı istəyirəm. Mən orada nə görmüşəm ki? Baş həkim səni
dizləri arasında sıxaraq, karbol qorxulu əlləri ilə, barmaqları ilə ət tikəsini ağzına
təpişdirir, sonra da onu boğazınla mədənə tərəf ötürür.
***
İki saat taxtda uzanaraq daim yalnız sənin haqqında