satılıb, onu indi
mağazalarda yalnız Yeni ilə yaxın tapmaq olacaqdır, bunun əvəzinə Çexovu
götürdüm. “Nənə” tamamilə pis nəşr olunub; yəqin ki, sən onu görsəydin
almazdın. Amma mən almalıydım, çünki tapşırıq belə idi...
***
Sən həmin sanatoriyadakı yanğın barədə bir şey oxumusanmı? İndi
Qrmimmenştayn ağzınadək dolacaq və burnunu dik tutacaqdır. X. məni orada
necə tapıb baş çəkəcəkdir? Sən yazırdın ki, o Merandadır.
***
Sənin ərinlə görüşməyimi istəməməyin, bunu mənim özümün istəməməyimdən
güclü ola bilməz. Əgər o özü mənim yanıma gəlməsə – o isə çətin ki, bunu
edəcəkdir – bizim görüşməyimiz praktiki surətdə istisna olunur.
***
Səfər bir az da təxirə düşür, çünki büroda məşğulam. Görürsənmi, “məşğulam”
deməyə utanmıram. Əlbəttə ki, bu, iş də ola bilər, tamam başqa şeylər də ola bilər;
amma bu mənim üçün yarımyuxu kimi bir şeydir, o ölümə nə qədər yaxındırsa,
yuxu da ona o qədər yaxındır. “Venkov” hətta çox haqlıdır. Köçmək lazımdır,
Milena, köçmək!
***
Sən deyirsən ki, Milena, bu sənin üçün anlaşılmazdır. Bu xəstəliyi qəbul etməklə
onu başa düşməyə cəhd elə. Bu, xəstəliyin çoxlu simptomlarından biridir,
psixoanalizin kəşf etdiyi bir şeydir. Bunu xəstəlik hesab etmirəm və psixoanalitik
terapevtik hissəsinə bədbəxt bir aldanış kimi baxıram. Bütün bu xəyali xəstəliklər,
nə qədər kədərli olsa da, inamla bağlı şeylərdir, bədbəxtliyə düçar olan adamın
cəhdidir, müəyyən təbii əsaslara köklənir;
çünki psixoanaliz dinin ilk zərurətinin əsasında fərdin “xəstəliyini” görür,
düzdür, burada heç bir dini birliyimiz yoxdur, təbii ki, məzhəblər də yoxdur, yalnız
cüzi saylı sektalar vardır, oradan da insanlar tezliklə uzaqlaşırlar, amma ola bilər ki,
baxışların müasirliyə yönəldiyi üçün belə görünür.
Lakin real zəminə əsaslanan bu dəyərlər dəyişdirilə bilən xüsusiyyətlər
deyildir, onlar lap başlanğıcda insanın mahiyyətinə hopdurulub və sonralar da
onun mahiyyətini formalaşdırır (o cümlədən də bədənini) və bu istiqamətə
yönəldir. Məgər bunu