həddən artıq yaxşı olsa da,
tezliklə onu itirəcəyəm, yeri gəlmişkən, o burada ikinci mənzilimdir. Yeməklər
hələlik Praqadakından çox az fərqlənir (yalnız mənim yeməklərim). Sağlamlığım da
beləcə. Vəssalam. Davam edə bilmirəm, onsuz da çox danışdım, hava xəyalatları
bütün bunları acgözlüklə udurlar. Sən isə öz məktubunda çox az danışırsan. Ümumi
vəziyyət necədir: yaxşı, yoxsa dözülə bilən? Müəyyənləşdirə bilmirəm. Əlbəttə ki,
heç özümdə də bunu müəyyənləşdirə bilmirəm, həmçinin də “qorxunu”.
F.
Əziz Milena xanım, artıq çoxdandır ki, Sizə yazmağa başladığım məktub məndədir,
amma onu heç cür davam edə bilmirəm, köhnə xəstəliklərim burada da məni tapıb
yüngülcə taqətdən saldılar, burada hər şey çətinliklə başa gəlir, qələmin hər
tərpənişi mənə çox təmtəraqlı görünür, sanki nə isə güc çatmayan bir iş görürəm,
əgər mən yazıramsa ki, “səmimi salamlarla”, mənə elə gəlir, mənim bu
salamlarımda, Lerxenfelderştrassın nəm, boğucu, nəfəs ala bilməyəcəyim, səs- küylü küçələrinə yetəcək qüvvə vardır. Yaxşısı budur ki, ümumiyyətlə, yazmayım,
yaxşı, yaxud pis vaxtları gözləyim, qalan məsələlərdə vəziyyət mənim üçün
yaxşıdır, mənə nəvazişlə xidmət edirlər, dünyada mümkün ola biləcək ən yaxşı
xidmətlərə bərabər ola biləcək xidmət göstərirlər. Xarici aləm haqqında mənim
bilgim yalnız qiymət artımları ilə məhdudlaşır, bu isə çox bariz hiss olunur, Praqa
qəzetlərini almıram, Berlin qəzetləri isə cibimə uyğun deyildir, siz zaman-zaman
“Narodni listı” qəzetindən məni nə vaxtsa fərəhləndirmiş şeyləri kəsərək mənə
göndərə bilərsinizmi? (Yeri gəlmişkən, mənim ünvanım dəyişmişdir: Şteqlis,
Qrunevaldstrass, 13. Zayfertin yanında). İndi isə “səmimi salamlarla” və onlar artıq
bağ qapısının önündə torpağa tökülsələr nə gözəl olar, ola bilsin ki, Sizin də
gücünüz çox olar.
Sizin