onu deyə
bilərəm ki, – və bu, bitkin bir həqiqətdir – münasibətlərimizdə tamamilə heç bir
şey dəyişməyib və çətin ki, nə vaxtsa dəyişəcəkdir, təkcə (yox, daha bacarmıram,
bu çox iyrəncdir, bu mənim yox, cəlladın sənətidir) yalnız bircə şey, Milena, əgər o
ağır xəstələnərsə (o çox pis görünür, onun məyusluğu sonsuzdur, sabah nahardan
sonra bir daha onun yanına gedəcəyəm)... Ümumiyyətlə, əgər o xəstələnsə, yaxud
ona hər hansı bir şey üz versə, artıq buna hakim ola bilməyəcəyəm, axı mən yalnız
onu bacararam ki, dönə-dönə həqiqəti deyim, bu həqiqət isə sadəcə, həqiqət yox,
ondan da artıqdır, mən tamamilə səndə qərq olmuşam, onunla yanaşı gedəndə,
ola bilsin ki, nəsə baş versin, onda sən buraya gəl, Milena!
F.
Mən axmaq şeylər yazmışdım, sən həmin səbəbə görə gələ bilməzsən.
Sabah atama yazdığım məktubu sənin ev ünvanına göndərəcəyəm, xahiş
edirəm ki, onu saxlayasan, o məktubu birdən ona verməli olaram. Çalış, ona heç
kəsin gözü sataşmasın. Özün onu oxuyanda isə, çalış ki, vəkil eyhamlarını (hüquq
istilahları – tərc.) başa düşəsən – bu elə vəkil məktubudur. Və həm də özünün çox
işlətdiyin “hər halda” sözünü də unutma.
***
3) Bazar ertəsi, səhər
Bu gün “Yazıq şpilman48” ı49 sənə göndərirəm, ona görə yox ki, o mənim
üçün böyük əhəmiyyətə malikdir, amma çox illər bundan əvvəl belə bir əhəmiyyəti
var idi. Mən onu sənə ona görə göndərirəm ki, onun müəllifi də Vyanalıdır və o
dərəcədə musiqidən uzaqdır ki, ağlamağın gəlir, həm də ona görə ki, o, Xalq
bağının50 yuxarısından bizə baxırdı (Bizə! Sən mənimlə yanaşı gedirdin, Milena, bir
düşün, mənimlə birgə!) və ona görə ki o, bürokrat olduğuna görə, işgüzar qızları
sevirdi.
***
4) Bazar ertəsi, səhər
Bu gün sənin cümə günü yazdığın məktub, bir az sonra isə həmin günün
axşamı yazdığın məktub gəldi. Birincisi sənin perrondakı sifətin kimi kədərli idi.
Məzmununa görə yox, köhnəldiyinə görə, artıq hər şeyin keçmişdə qaldığına görə
kədərli idi: ümumi meşəmiz, ümumi yolumuz, ümumi şəhərətrafı