deyildirmi?
O alçaldıcıdır, amma mən nə edə bilərəm ki, sinəmdə ürək əvəzinə qorxu döyünür?
Nahaq yerə ona icazə verdim. Eybi yoxdur, sabah onunla yenidən görüşəcəyəm,
sabah bayramdır (Qus52). O, nahardan sonra gəzinti barədə məndən çox xahiş
etdi, belə olarsa, həftə sonuna qədər buraya gəlməyimə ehtiyac yoxdur. Ola bilsin
ki, o hələ yazmayıbsa, onu sənə məktub yazmaqdan çəkindirməyi bacaracağam.
Düzdür, sonra mən öz-özümə dedim ki, o, həqiqətən, yalnız izahat istəyir, ola bilsin
ki, məhz sənin dostcasına dediyin ciddi söz onu sakitləşdirəcəkdir, ola bilsin ki, – mənim fikirlərim indi elə qaçışırlar ki – o sənin məktubunun önündə dizləri üstə
düşəcəkdir.
Frans.
Onun sənə məktub yazmağına icazə verməyimin bir səbəbi də odur ki, o sənin
mənə yazdığın məktubu görmək istədi. Amma mən onları göstərə bilmədim.
6) Çərşənbə axşamı, səhər
Mənim üçün kiçik bir zərbə: Parisdən aldığım teleqramdan məlum oldu ki,
Madriddə yaşayan və mənim çoxdan görmədiyim sevimli qoca dayım sabah axşam
gələcəkdir. Ona görə bunu zərbə hesab edirəm ki, bütün vaxtı, hətta bütün
vaxtdan da min dəfə çox, ən yaxşısı, əlbəttə, bütün vaxtı sənin haqqında
düşünmək, səninlə nəfəs almaq zərurətini əlimdən alır. Və buradakı mənzil
narahat olacaqdır, mən hardasa başqa bir yerdə olmaq istərdim. Çoxlu şeyləri
başqa cür etmək istərdim, büro da mənə heç lazım deyildir, amma sonradan
qərara gəldim ki, bütün reallıqları aşaraq sənə aid olan reallıqları arzuladığım üçün
bu mənim üzümə vurulan sillədir və mən buna layiqəm.
***
Nədənsə, bu qarışıq dünyada bizə, yalnız bizə aid olan şeylərdən daha yaza
bilmirəm. Hər şey yaddan daha yaddır. Ədalətsizlik! Ədalətsizlik! Amma
dodaqlarım titrəyir, dilim kəkələyir, başım isə sənin dizlərinə söykənir.
***
Vyanadan sonra bir aclıq qalmışdır, belə deyə bilərəmmi? Orada olarkən, məncə,
ikinci gün təxminən belə bir söz dedin: “Dəhlizdəki mübarizə uzun çəkə bilməz”.
Merandakı sonuncudan əvvəlki məktubunda isə xəstəlik barədə yazırsan. Bu iki