Hər şeyi Allah yaratdı, bəs (haşa) Onu kim yaratdı? – deyə sual verənlər olur. Bu xüsusu necə izah etmək olar?

Bu da tez-tez verilən suallardan biridir. Mən bu sualı Rəsulullahın (s.ə.s.) Peyğəmbərliyinin bir əlaməti kimi görür və qeyb haqda verdiyi xəbərlərin gerçəkləşməsi qarşısında boynumu büküb «Əşhədu ənnə Muhammədər-Rasulullah» deyib şəhadət edirəm. Bəli, Rəsuli-Əkrəm (s.ə.s.) Allahın şərəfli elçisidir. Qiyamətə qədər baş verəcək hər şeyi sanki, bir televizor ekranından seyr etmiş, görmüş və nə buyurmuşsa, doğru buyurmuşdur. Gələcəkdə baş verəcək hadisələr haqqında verdiyi hökmlər, söylədiyi şeylər o qədər yerli-yerindədir ki, vaxt-vədə çatdıqca hamısı hərfinə qədər doğru çıxır. Elə bu məsələ də onlardan biridir. Buyurur: (əslində, səhabənin ağlından belə bir şey keçməz) “Bir gün gələcək, ayağını ayağının üstünə aşıraraq – qürurlu, lovğa və təkəbbürlü halda və bütün məsələləri həll etmiş kimi – «Bunu Allah yaratdı, onu Allah yaratdı, bəs Allahın özünü kimi yaratdı?” deyəcəklər.

Mən bu sual veriləndə öz-özümə düşünüb «Əşhədu ənnə Muhamməd-ər Rasulullah» dedim. Bütün bunları necə də əvvəlcədən görmüsən və nə qədər doğru söyləmisən!... Nəfsi və qüruru fironlaşan, səbəbləri Allahın yerinə qoymaqda israr edən və hər şeyi səbəblərlə izah etmək istəyən insanların idraksızlığını, düşüncə səfalətini bundan daha gözəl ifadə etmək mümkün deyildi...

Əsl məsələyə gəlincə, bu da, inkarçılann ortaya atdığı suallardan biridir. Çox vaxt sadəlövh və inancda bərkiməmiş insanlar bu cür sualların altında qalıb əzilir. Bəli, onlar sonsuzluq anlayışını başa düşə bilməz; səbəblərin zəncir şəklində uzanıb getməsini və belə bir aldanışın bir şey ifadə edib-etməməsini əsla anlaya bilməzlər.

Buna görə də tərəddüd keçirər və Allahı da digər səbəblərdən biri sanarlar. Və sanki, Allahı bir səbəb meydana gətirir və Allah o səbəbin nəticəsidir. Bu, yanlış bir qənaətin nəticəsidir və onun da kökündə Yaradanın dərk edilməməsi dayanır. Allah Müsəbbibül-Əsbabdır, yəni səbəbləri