Tənqidçilik və ya nihilistlik. Görəsən hansı daha rahatdır? Yəqin ki, nihilistlik. Çünki, nihilizmdə quruculuq yükü olmadığı üçün, bu mövqeni tutan insanın kiminsə tərəfindən səhvinin tutulması ehtimalı minimumdur. Tənqid isə ayrı. Burada təhlil gərək, düzgün formalaşdırılmış və formulə edilmiş mövqe gərək, qurucu yüklü təkliflər gərək və s. Amma hər şeyin rahatlıq aspektindən baxılması düzgün olmaz axı. Gərək onu da düşünək ki, görəsən onlardan hansı insanlara və topluma daha faydalıdır? Hansı daha qurucu və daha müalicə effektlidir?

***

Tənqid və nihilizm bəhsi gözlənilməz tərəfdən aktuallaşdı. Belə ki, medianın flaqmanlarından olan yazarların günümüzün ən təhlükəli tendensiyalarına reaksiyası bəndeyi-həqirə adekvat görünmədi. Belə ki, son günlər dəyərli mətbu səhifələrində eyni ruhlu fenomen üzə çıxdı. Bunlar, gözlənilən və sırf mürtəce xarakterli qanun dəyişilikəri ilə bağlı idi. Bəzən qanunun hədəfləri olan subyektlər və nəticə etibarilə ictimai təsisatların özü də dəyərli qələmlərin hədəfinə çevrildi. Yuxarıda səsləndirdiyim suallar da məhz bu səbəbdən irəli çıxdı.

***

3-cü sektorla bağlı vəziyyət hər zaman tənqid olunmalıdır. Əslində bu, vətəndaş cəmiyyətinin mövcudluq fəlsəfəsindən irəli gələn prinsiplərdəndir. O da sirr deyil ki, bu sektorda yüksək peşəkarlar və vətəndaş fəalları ilə yanaşı, səviyyəsiz insanlar da mövcuddur. Hər yerdə olduğu kimi. Amma son dəyişilikərə etiraz prosesində məhz birincillər – vətəndaş mövqeli peşəkarlar önə çıxdılar və sistemli müdafiəni təşkil etdilər. Bu da təbiidir. Və təqdirəlayiqdir.

***

İnanc mühiti. Sovetdən sonra ilk nəfəslərini almağa başlayan bir mənəviyyat daşıyıcılarının mühiti. Çox kövrək özünəqayıdışın ilk addımlarını atan bir cameə. Təbii ki, burada da səmimi inanc insanları ilə yanaşı, hoqqabaz və riyakar obrazların da olması heç kəsə sirr deyil. Və bunların şəksiz mövcudluğu və ziyanlılığı öz yerində, amma baş verən olayları hələ də tam həzm edə bilməyən və əslində köklü olaraq nə baş