uyğurlara qarşı etnik təmizləmə apardı.

1997-ci ildə Qulca hadisələri nəticəsində, Çin polisi uyğurlara qarşı işgəncə həyata keçirdi. Məhz Qulca hadisələri dünya ictimaiyyətinin, beynəlxalq insan haqları təşkilatlarının diqqətini cəlb etməklə, uyğur problemini diqqət mərkəzinə çəkdi.

Mao Tszedunun uyğur siyasəti.

Çindəki mövcud rejimin banisi Mao Tszedun kommunist partiyasının 1945-ci ildəki 6-cı qurultayında millətçi hökuməti qınayaraq, etnik azlıqların hüquqlarını tanımağa çağırmışdı. Mao, iqtidara gələcəkləri təqdirdə uyğurlara, Tibet və monqollara öz müqəddəratını təyin etmə hüququ verəcəyini elan etmişdi. Mao Tszedun hətta demişdi ki, uyğurlar istəyərsə Çindən ayrıla bilər və ya federativ sistemdə yaşaya da bilərlər.

Lakin, Tszedun uyğurları aldadır. O, hakimiyyətə gəldikdən sonra uyğurlara verdiyi sözə xilaf çıxır və uyğurların federasiya tələblərini “tarix və sosializm düşmənliyi” kimi ifadə edir. Mao, uyğurlara nə müstəqillik, nə də federasiya subyekti haqqını tanıyır. Hətta o, uyğurların Sincan əyalətinin adının dəyişdirilib Türküstan qoymasını da rədd edir. Gördüyünüz kimi, Mao Tszedun uyğurları aldadır və onlara verdiyi vədləri yerinə yetirmir. Ölkədə Mao ənənələrinə söykənən kommunist rejim qurulur. Beləliklə, 1955-ci ilin oktyabrında Mao Tszedunun kommunist rejimi bölgənin adını Sincan-Uyğur Muxtar Bölgəsi mənasını verən “Sincan Vey Vu Er Zi Ziçu” adını verir. Hərçənd, Mao Tszedun kommunist inqilabını həyata keçirməmişdən qabaq bölgəyə Uyğurustan adının da verilə biləcəyini vəd etmişdi.

Mao Tszedun rejimi uyğurların assimlyasiyasını da bir tərəfdən həyata keçirirdi. Belə ki, rejim Şərqi Türküstan xalqını uyğur, qazax, qırğız, tatar, tacik, sibo, solon, mançur, hui (Çinli müsəlman) monqol, kalmık kimi etniklərə bölüb, onları parçalamaq və dominant etnos olan xan çinlilərı assimlyasiya siyasətini aparırdı. Tszedunun “mədəniyyət siyasəti” Şərqi Türküstan əhalisini əritməyi öz məqsədi kimi görürdü. Hətta uyğurların min ildən artıq istifadə