i təsvir etməyə çalışırlar. Bu da yanlış fikirdir. Çünki o dövrdə iqtisadi tənəzzül keçirən Abxaziya çarlığının (sonrada Kartli çarlığına çevrildi) 40 min nəfərlik qıpçaq ordusunu pulla təmin etməsi mümkün deyildi. Əslində, qıpçaq xanı Atrak xanın 45 min döyüşçüsü qurucu Davidə ( IV David - gürcülər ona David Aqmaşenebeli deyirlər) köməyə gəlmişdi. 45 min qıpçaq pula görə gəlməmişdilər. Bu, oğuzlarla davam edən savaşın nəticəsi idi. Erkən orta əsrlərdə yaşayan qıpçaqlar hadisələrə bugünkü XXI əsr azərbaycanlısının gözü ilə baxa bilməzdi. Azərbaycan türkləri içərisində qıpçaq-oğuz düşmənçiliyi yaratmaq faktiki olaraq, milləti parçalamaq demək idi. Çünki Azərbaycan türklərinin soykökündə ən azı 30-40% qıpçaq əlamətləri var.

Qıpçaqlardan qalma dialekt – “gələjəm”, “gedəjəm”...

Dialektologiya ilə məşğul olanlar bilməlidirlər ki, “j” hərfi ilə səslənən sözlərin əksəriyyəti qıpçaq mənşəlidir. Qıpçaqlar təkcə, Azərbaycan türklərinin yox, eyni zamanda qazax, qırğız, hətta altayların soykökündə yaxından iştirak etmiş qədim türk tayfalarından biridir. Bizim “gələjəm, gedəjəm” kimi işlətdiyimiz sözlərində “c” və “y” hərflərini oğuz formasında deyirik. Qazaxıstanda isə yoldaşa “joldas”, yumurtaya “jımırta” deyirlər. Azərbaycan dilinin tarixi ilə məşğul olan görkəmli alimlərin əksəriyyəti qeyd edir ki, Azərbaycan türkcəsinin formalaşmasında oğuz və qıpçaq türkcəsi eyni səviyyədə iştirak edir.

“Kun”lar – qıpçaq mənşəli macarlar

Tarixi mənbələrə müraciət etsək, qıpçaqlar indiki Çin səddindən başlayaraq indiki Macarıstana qədər ərazidə məskunlaşmış etnos idi. Monqollar tərəfindən darmadağın edildikdən sonra Kalxa döyüşündə cənub-şərqi Avropa qıpçaqların böyük qismi Bonyak xanın dövründə indiki Macarıstana köçüblər. Bu gün macarlarda “Kun” soyadı daşıyanlar məhz qıpçaq mənşəlidir. Macarıstanda qıpçaqlarla bağlı nəinki toponimlər, eyni zamanda adlar da qorunub, saxlanıb. Macar dili hazırda dünya linqvistika sistemində Ural-Altay dil ailəsinə daxil edilən dillərdən