Yunanıstan , Bolqarıstan və Türkiyədə də yaşadıqları bəllidir. Qaqauzya adı verilən muxtar dövlətin sahəsi 1,832 km2 civarındadır. Sahə baxımından çox böyük deyil və torpaqlar da çox məhsuldar deyil. Xalqın gəliri orta səviyyədədir. Moldova lirəsi (ML) cari pul vahidi olaraq istifadə edilir. Quraq iqlim və səmərəsiz torpaqlar üzündən əkinçilik aşağı səviyyədədir; lakin heyvandarlıq və şərabçılıq iqtisadiyyatda əhəmiyyətli yer tutur. Qaqauziyada yaşayan türklər, öz millətlərinə çox bağlıdırlar.

Qaqauzların ən diqqət çəkən xüsusiyyətləri, şübhəsiz xristian olmalarıdır. Bu gün dünyadakı bütün türklərin böyük qisimi müsəlmandır. Qaqauzlar isə, Altay, Tuva, Çuvaş, Yakut… türkləri kimi müsəlman deyillər. Bu mövzu, keçmişdən bəri çox müzakirə olunur. İndiki vaxtda dayaz düşüncəli bəzi insanlar, ” Müsəlman olmayan, türk ola bilməz” kimi xoşagəlməz ifadələr işlədirlər. Bu uydurma sözlərə inanmaq, gözümüzü dünyaya bağlamaq deməkdir. Türkçülərlə Türk – İslam sintezçiləri arasında müzakirələrə səbəb olan qaqauzlar, təəssüf ki, bu müzakirələrin kölgəsində qalacaq qədər diqqətsiz buraxılmışdır. Hətta həmişə “Müsəlman bir ölkə ilə qaqauzlar döyüşsələr, hansına köməyə gedərsiniz? ” deyə sual olunur. Bu sual, türklüyü və türkçülüyü yaralamaqdan başqa məqsəd daşımır, özündə, türkçülükdən çox ümmətçiliyi ehtiva edir. Belə bir vəziyyətdə, gerçək bir türkçünün, şübhəsiz qaqauzların yanında olması lazımdır. Elə bu cür müzakirələrlə dinləri üzündən tənqid olunan qaqauzlar diqqətdən kənarda qalmışlar.

Qaqauzlar, Ortodoksxristianlığını qəbuletmiş birtürkbirliyidir. Balkanlara Qara dənizin şimalından köç edərkən köç yolları üzərində müsəlman cəmiyyətlərilə qarşılaşmadıqlarına görə, getdikləri yerdə yaşayan slavyanların dinindən təsirlənmiş və xristian olmuşlar. Xristianlıqları, olduqca qədim tarixə əsaslanır. Mənimsədikləri din, normal Ortodoks xristianlığından, olduqca fərqlidir. Xristianlığa uyğun gəlməyən inancları da var. Çünki qaqauzlar, köhnə türk inancı olan “Göy Tanrı Dini”