” ( Şamanizm ) ilə xristianlığı birləşdirərək, xüsusi bir inanc forması meydana gətiriblər. Nümunə göstərmək lazım gəlsə, xristianlıqda “qurbankəsmə” ibadəti yoxdur. Hətta bu, məsləhət görülməz; lakin qaqauzlar köhnə türk inancında “Iduk” (müqəddəs) qəbul edilən Tanrı üçün hər il qurban kəsirlər. Bununla birgə Şamanizmdəki təbiətə verilən dəyər, qaqauzlarda da davam etməkdədir . Qaqauzlar, din mövzusunda eynilə soylarına bağlı olduqları kimi bağlılıq göstərərlər. Özlərinə xas inanc strukturlarını, hər zaman müdafiə edirlər. Çox vaxt klassik Ortodoks təlimlərinə uyğun gəlməyən inancları mənimsəyirlər və bunu heç bir zaman səhv sanmırlar. Bu inanclar, şübhəsiz insanları və ya cəmiyyətləri maraqlandıran mövzulardandır. Ona görə də qaqauzları, yalnız xristian olduqları üçün tənqid etmək çox dayaz bir düşüncə formasıdır. Bu gün bütün Azərbaycan türkləri xristian olsa belə, onlar yenə də türkdürlər. Onları, sırf xristian olduları üçün silib atmaq, türklük şüurunu layiqincə mənimsəməməyə bir işarədir.

“Qaqauzca” adlandırılan qaqauz dili, Türkiyə türkcəsinə ən yaxın dillərdən biridir. Türkiyə türkcəsini bilən biri, bir qaqauz türkü ilə çox rahat danışa bilər. Çünki sözlərin çoxu ortaqdır və səslənmələr Türkiyə türkcəsinə çox yaxındır. Türkiyə türklərinin İslamı qəbul etməsiylə birlikdə Ərəb – Farscadan sözlərin dilimizə girməsinə görə, bizim dilimizdə, qaqauz türkcəsindən daha çox Ərəb – Fars təsiri duyulmaqdadır. Bizdə əcnəbi mənşəli bir çox sözlər, qaqauzcada türk mənşəlidir. Məsələn dilimizə Ərəbcədən keçən ” məclis” sözünü qaqauzlar “topluş” kimi istifadə edirlər. Buradan da aydın olur ki, qaqauz dili, yüngül bir slavyan təsiri nəzərə alınmazsa, köhnə türkcəyə daha yaxındır, yəni daha az pozulmuşdur. Bu gün Qaqauzyada üç rəsmi dil vardır. Bunlardan birincisi, qaqauzların öz dili olan qaqauzca, digər ikisi isə moldovca (Rumın) və rus dilidir. Lakin qaqauzlar öz dillərinə çox əhəmiyyət verirlər və uşaqlarına ən başlıcası müqəddəs türkcələrini öyrədirlər. Hətta