Azərbaycan Respublikası – sahəsi 86,6 min km2; əhalisi 8,5 mln. nəfər; paytaxtı Bakı şəhəri.
Hər bir ölkənin iqtisadi-coğrafi mövqeyi (İCM) bir sıra amillərlə təyin edilir:
1) nəqliyyatla bağlı (sıx şəbəkənin olması, Dünya okeanına çıxışın olması);
2) qonşuluq amili (dost və ya rəqib ölkələrlə həmsərhədd olması, sərhədlərin rahat keçilə bilməsi və s.);
3) təbii şərait və təbii ehtiyatlar. Fiziki coğrafi mövqedən fərqli olaraq İCM-in əhəmiyyəti dəyişə bilir. Bu, dünyanın siyasi həyatında baş verən hadisələrdən, elmi-texniki tərəqqidən, qonşu ölkələr arasındakı münasibətlərdən asılı olur.
Azərbaycanın İCM-i ümumən çox əlverişlidir. Beləki, dost Türkiyə və İranla həmsərhəddir, Xəzərə və onun vasitəsilə Dünya Okeanına çıxışı var, Avropa ilə Asiya arasındakı mühüm yolların üstündədir. Qədim “İpək yolu”nun (TRACEKA proqramı çərçivəsində) bərpa olunması da İCM-in müsbət cəhəti sayılır. Bu yol Abşeron, Kür-Araz və Gəncə-Qazax iqtisadi rayonlarından keçsə də bütün respublikanın inkişafına təsir göstərir.
İCM-zin mənfi cəhətləri də var: Ermənistanla uzun sərhədlər, Rusiya ilə sərhədlərin hündür dağlardan keçməsi, Türkiyə ilə sərhədin qısa olması, Dünya Okeanına birbaşa çıxışın olmaması.
Azərbaycan 5 dövlətlə quru sərhədlərinə malikdir:
Şimalda Rusiya ilə (391 km),
şimal-qərbdə Gürcüstanla (471 km),
qərbdə Ermənistanla (ən uzun sərhəddir 1.007 km),
cənub-qərbdə Türkiyə ilə (13 km),
cənubda İranla (765 km).
Quru sərhədlərinin ümumi uzunluğu 3.475 km-dir. Şərqdə Azərbaycan 825 km (samur çayının mənsəbindən Astara çayının mənsəbinə qədər) Xəzər suları ilə əhatələnib. Azərbaycan Xəzər vasitəsilə 4 ölkə ilə su sərhədlərinə malik olur: Rusiya, Qazaxıstan, Türkmənistan və İran.
Bakı ilə Qazaxıstanın Aktau, Türkmənistanın Türkmənbaşı və Bektaş limanları arasında gəmi-bərələr fəaliyyət göstərir. Bu gəmi-bərələr Avropa və Asiya ölkələri arasında iqtisadi-ticarət əlaqələrinin artmasına şərait yaratdı.

Qonşu ölkələr arasında mədəni, iqtisadi və siyasi əlaqələr