t yaradır. Belə ki, gəmilərimiz Volqa-Don kanalı vasitəsilə Atlantik okeanının Azov və Qara dənizlərinə, Volqa-Baltik kanalı vasitəsilə Baltik dənizinə, Volqa-Ağ dəniz kanalı vasitəsilə isə Şimal Buzlu okeanının Ağ dənizinə çıxa bilirlər. Əfsuslar ki, göstərilən istiqamətlərdə gəmilərin hərəkəti qış aylarında mümkün olmur. Buna səbəb Xəzərin şimal hissəsinin və Volqa çayının qışda donmasıdır.
Son illərdə Azərbaycanın İCM-də əhəmiyyətli irəliləmələr, qloballaşmağa doğru iri addımlar müşahidə edilir. Bu ilk növbədə neft sənayesinin surətli inkişafı, yeni neft yataqlarının istifadəyə verilməsi və yeni neft kəmərlərinin çəkilməsi ilə bağlıdır. Qlobal əhəmiyyətə malik Bakı-Tbilisi-Ceyhan (BTC) neft kəmərinin çəkilməsi də bu qəbildən olan hadisədir. Bu neft kəmərinin birbaşa Aralıq dənizinə çıxması, onun Bakı – Novorossiysk və Bakı – Supsa neft kəmərləri ilə müqayisədə daha əhəmiyyətli sayılmasına səbəb olmuşdur.
Yuxarıda qeyd olunan real layihələr, həmçinin yaxın gələcəkdə həyata keçiriləcək bir sira beynəlxalq layihələr Azərbaycanın İCM-nin əlverişliliyinin artmasına və respublikamızın mühüm trazit ölkəyə çevrilməsinə səbəb