n anasını yanında saxlamaqla arxadan ağqoyunlular tərəfindən edilə biləcək hücumun qarşısını almaq istəyirdi. Lakin ƏbubəkrTehrani yazır ki, Uzun Həsən sülh bağ­landığı üçün osmanlılara hücum etmədi. Türk tarixçisi Yaşar Yücel sültan II Mehmedin Trabzonu fəthi ərəfəsində Uzun Həsənlə olan münasibətlərini təhlil edərək belə bir nəticəyə gəlir ki, nə Uzun Həsən Fatehi Trabzon fəthindən çəkindirmək üçün qəti bir təşəbbüsdə olmuş, nə də Fateh onu bitərəf etməyə çalışmışdı. Üstünlüyün Fateh tərəfində qaldığı və Uzun Həsənin “şəfaət” diləməsi barədə Osmanlı rəvayəti qəbul oluna bilməz. Çünki, Fateh bütün Trabzon səfəri boyunca Uzun Həsəndən çəkinmiş və onun arxadan edəcəyi hücumdan ehtiyat etmişdi. İbn Kamalın çox gözəl bildirdiyi kimi Sultanın Saray Xatunu özü ilə götürməsi bunu sübut edir.

Ərzincandan Trabzona yürüş zamanı Sultan II Mehmedi müşaiyyət edən Saray Xatun oğlu Uzun Həsənin ikinci tapşırığını da yerinə yetirməyə - Sultanı Trabzonu fəth etməkdən çəkindirməyə çalışdı. Ara verməyən yağışlar nəticəsində çətin keçilən Trabzon yürüşü zamanı Saray Xatunun inadkarlığı bəzən Sultanı qeyzləndirirdi. Lakin II Mehmedi fikrindən daşındırmaq mümkün olmadı. Belə olduqda, Saray Xatun Trabzon torpaqlarının gəlini Dəspinə Xatuna məxsus olduğunu bildirdi və ağqoyunluların bu əraziyə qanuni varislik hüququnu irəli sürdü. Bütün bunlara baxmayaraq qurudan və dənizdən birgə hücum nəticəsində 1461-ci il oktyabrın 26-da Trabzon ələ keçrildi.

Yeri gəlmişkən, Oğuz elinin qədim dövlətçilik ənənələrinə və humanizm fəlsəfəsinə dərin bələd olan Saray Xatunun diplomatiyası nahaq qan tökülməsi əleyhinə idi, dövlətlər və xalqlar arasında sülh və qarşılıqlı anlaşma münasibətlərinə üstünlük verirdi. Bu baxımdan təsadüfü deyil ki, o, Sultan II Mehmedin Trabzonu hücumla almaq niyyətindən dönmədiyini görüncə şəhərə yaxınlaşmaqda olan türk qoşunlarının ordugahından dəfələrlə imperator Davidə məktublar yazıb müqavimət göstərməyin faydasız olduğunu bildirdi və qan tökülmədən təslim olmasını