Bənövşə — Azərbaycanda əsasən bayramlarda və digər el şənliklərində gənclər və uşaqlar arasında geniş yayılmış qədim uşaq oyunu növüdür.


Bənövşə oyunu
Ümumi məlumat
Yaz fəslinin gəlişi ilə əlaqədar uşaqların, cavanların həyatında yeni bir gün başlayır – "Bənövşə günü". Üz tuturlar bənövşə ətirli dağ ətəklərinə, dərələrə, güney yamaclarına, bulaqların yan-yörəsinə, minbir həvəslə gül-çiçək toplayırlar. Qız-gəlinlər tellərinin uclarına bənövşə düzər, yaxalarına bənövşə taxar, saçlarına minbir rəngli, minbir ətirli çiçəklərdən çələng hörürlər. Bənövşədən dəstə tutub "yaz nübarı"dır, – deyə ana və bacılarına, qohum-qonşuya paylayar, nişanlı qızları sevindirər, şənlik edər, mahnı oxuyarlar:

Boynu bükük bənövşəm,
Könlü sökük bənövşəm.
Qar üstündən boylanan,
A dərdlərə haylanan,
Yaz ətirli bənövşəm!
Yaz ətirli bənövşəm!

Bu zaman yaz çiçəyi bənövşənin adından götürülən sözlü-nəğməli "Bənövşə" oyunu oynayarlar.

Novruz bayramında da "Bənövşə" oyunu oynamaq adətdir. Bənövşə oyunu zamanı gənclər iki dəstəyə ayrılır və bir dəstə o biri dəstəyə müraciət edərək deyir: Bənövşə, sizdən bizə kim düşə?

Oyunun qaydaları
Bu oyun uşaqlar arasında iki gruba ayrılarak oynana oyundur bir gruptan diğer gruba bir kişi qoşaraq gelir el ele tutan diğer grubun en zayıf yerinden geçmeye çalışıyor. Grupu delip geçerse o grupda bir kişiyi alır götürür kendi grubuna (kendinin yardığı ellerden birinin elinden tutar yanlız) Bu şekilde devam eder grubu yaramayancaya ve ya grubu bitirinceye kadar.

Grubu yaramazsa o grupda kalır. Ve diğer grub devam eder aynı şekilde. A ve B grupları A benövşe B bende düşe A bizden size kim düşe B adı güzel özü güzel Ali Ali A grubundan B grubuna hızla gelerek grupda el ele tutan şahısları yarmaya çalışır. Başarısız olan grup azalmaya devam eder sonda 1 kişi kalırsa zaten oyun biter ve kaybederler.

I
Bir neçə uşaq cəm olub sanama yolu ilə iki usta(başçı, dəstəbaşı və ya molla) seçirlər. Sonra ustalar (başçı, dəstəbaşı və ya molla) təyin