Rəqslərimiz Azərbaycan xalqının tarixi qədər qədimdir desək, yanılmarıq. Qobustanda qayaüstü rəsmlərdə qədim insanların bizim hazırda "Yallı" kimi tanıdığımız rəqsəbənzər ifasının əks edilməsi rəqslərimizin qədimiliyinə danılmaz sübutdur. Bu günümüzədək uzun və kəşməkəşli zaman qət etmiş milli dəyərlərimiz olan rəqslərimizin eramızdan 2-3 min il əvvəl -Tunc dövründə yaranması barədə də kifayət qədər sübut var...

Beləliklə, milli Azərbaycan xalq rəqsləri çox qədim zamanlardan yaranıb və sevilib. Onlar solo yə kollektiv şəkildə ifa olunur. Rəqslərimiz toy şənliklərində, bayramlarda daha çox istifadə olunur. Bunlardan bir çoxunu misal gətirmək olar: "Yallı" "Tərəkəmə" "Vağzalı" "Cəngi", "Mirzəyi", "Qaytağı" və s.

Azərbaycanda rəqs sənəti məişətdə, xalqımızın adət-ənənəsində müəyyən mövqe tutur. Sadə və ibtidai xalq musiqi alətləri meydana gəlməzdən çox-çox əvvəl rəqs tamaşaçıların çəpik çalmaları ilə əldə edilən ritmik zərblərin mahiyyəti ilə yaranıb. Müxtəlif peşələrlə, hətta ovçuluqla məşğul olan tayfalar öz mistik ayinlərini çeviklik, qıvraqlıq, insan gücünü nümayiş etdirən plastik hərəkətlərdən ibarət rəqslərlə həyata keçiriblər. Azərbaycan xalq rəqsləri tariximizlə ayrılmaz surətdə bağlı olub, onun milli xüsusiyyətini, həm də həyat və məişətini özündə əks etdirir. Bu da ölkənin tarixində, xalqın mədəniyyətində rəqs sənətinin nə dərəcədə böyük əhəmiyyət daşıdığının göstəricilərindən sayılır.

Milli rəqslərimizə xas olan və onu başqa xalqlarınkından fərqləndirən səciyyəvi cəhətlər az deyil. Rəqs sənətində zirvələr fəth etmiş Əminə Dilbazi, Afaq Məlikova, Roza Xəlilova, Böyükağa Məmmədov və digər məşhur rəqqaslarımız öz ifalarında milli elementləri qoruyub saxlamaqla, onları xeyli inkişaf etdirməyə müvəffəq olublar.

Milli rəqslərimizin nota salınması və nəşri 1930-cu illərdə Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasının Elmi-Tədqiqat Musiqi Kabinetinin yaradılmasından sonra mümkün olub. Burada xalq musiqisi, eləcə də rəqsləri toplanıb və nota alınıb.