"Mingeçevir" toponimin nece yaranması barede müxtelif ehtimallar mövcuddur. Burada e.e. I esrde meşhur Roma serkerdesi Pompey ve alban çarı Oris arasında döyüş olmuşdur. Tarixçilerin tesvirine göre albanlar mehz indiki bendin erazisinde Pompey qoşunlarını gözlemişler. Oris ordusunun bir hissesini ayrı-ayrı manqalara bölüb, ehtiyatda saxlamış ve lazım geldikde "Manqaça vur" sözleri ile emr etmişdir. "Mingeçevir" toponiminin meydana gelmesinde ereblerin Azerbaycanda olmalarının da müeyyen tesiri olmamış deyil. Elxaniler herekatının yatırılması üçün Azerbaycana gönderilmiş ereb serkerdesi Meniçöhrün qızı döyüşlerin birinde helak olur ve atası onu yadigar qılıncı ve atı ile birlikde Kürün sahilinde defn edir. Ehtimal var ki, "Mingeçevir" sözü Meniçöhrün adı ile bağlıdır.

Ziya Bünyadov "Mingeçevir" adını 839-cu ilde xilafete qarşı çıxmış Babek üsyanını yatırmaq üçün Azerbaycana gönderilmiş ereb serkerdesi Mingeçevir El-Ferqaninin adı ile bağlayır.[3]

Ehtimallardan biri de toponimin "Min, gel, çevril" olmasıdır. Professor Tofiq Hacıyev Midiyanın Mannanın xarabalıqları üzerinde, mehz onun esasında yarandığını qeyd edir. Onun fikrince albanların "mik" tayfası qedim mak (manq-manna) tayfa birliyinin davamıdır. "Mik" sözü "mak" sözünün fonetik variantıdır ve bu sözün esli ehtimal ki, "minq" şeklinde olmuşdur. Ona göre de T.Hacıyev "manna" sözünün menbelerde gösterilen "minni" variantını "mingi" (minqe) şeklinde görmeyi doğru sayır ve "Mingeçevir" adının "minki" ve "savir" tayfa adlarının birleşmesinden yarandığını bildirir. Minkisavir " Minkicavir " Mingeçevir. Savirler tarixen Qafqazda yaşamış ve Azerbaycan xalqının soykökünde iştirak etmiş qedim türk tayfasıdır. Tanınmış alim Ejder Ferzeli Qorqud "bu yerlerin qedim yaşayış meskeni Sevit torpağı " Mingesi adını daşıdığını bildirir. Minge qedim türk qebilesinin adı olub"

Ehtimal edilir ki, "Sevit Minge" adı zaman keçdikde "Minge Sevit", nehayet, bu günkü "Mingeçevir" şekline düşmüşdür.


Cenub fillerinin

[1] 2 3 ... 7 >>