Muğanın bir sıra toponimleri irandili leksikaya mensubdur.Ermeni, ereb ve fars menbelerinin verdiyi melumata göre, Sasani hökmdarları, I Qubad, I Xosrov Enuşirevan V-VI esrlerde özlerinin şimal serhedlerini köçeri türklerin basqınlarından qorunmaq üçün bir sıra istehkamlar ve Derbend divarını tikdirmiş,Lahican, Teberistan, Gilan ve s. yerlerden bezi irandilli tayfalar şimal-şerqi Azerbaycana, daha doğrusu, Şirvan vilayeti bölgesine köçürmüşdüler. Bu adlar hemin zonanın toponimikasında da eksini tapmışdır. (Şirvan, Lahıc – İsmayıllı rayonunda, Leheş – Abşeronda, Teberseran – Cenubi Dağıstanda, Gürgan – Abşeronda ve s. Bezi tedqiqatçıların (A.A. Bakıxanov, M.H.Veliyev-Baharlı fikrince, Xezer denizinin qerb sahili boyunca Abşerondan Derbendedek meskunlaşmış tatlar buraya köçürülmüş qedim iranlıların qalıqlarıdır.


Eli Mehemmed oğlu Şirvaninin düzeltdiyi bürünc lüleyin, Şirvan, 1206, Ermitaj
Ereb müelliflerinin melumatına göre, Muğan eyaletinde körfezden aralı maqların yaşadığı böyük kend var idi. Bezi alimlerin fikrince, Muğanda qedim maq tayfası yaşamış, Sasaniler dövründe ve daha evvel onlarm arasında kahinler tebeqesi yaranmışdı. Muğan sözü bir çox şerq, o cümleden Muğan düzü, Muğan şeheri toponimik terminlerinin esasını teşkil edir.

Şirvanda Qafqaz ve İran menşeli toponimlerle yanaşı, etimoloji mensubiyyeti türk tipli diller zemininde müeyyenleşdirilen etnonimler ve antroponomiya faktları ile temsil olunan kend adları da mövcuddur. Narrativ (tehkiye xarakterli) menbelerle yanaşı lapidar (yığcam) menbelerin toponimikasının öyrenilmesi köçeri türklerin Şirvana hele erken orta esrlerde geldiklerini gösterir. Panili Priskin verdiyi melumata göre erken orta esr menbelerinde türklerle eynileşdirilen hunlar V esrde Abşerona köç etmişdiler.Hunların, sabirlerin, xezerlerin ve başqa türk tayfalarının Şirvan vilayetine soxulmalarını ve basqınlarını ermeni müellifleri Yeğişe, Favstos Buzand (V esr) ve Gevond (VIII esr) da qeyd etmişler.Yeğişeye göre, hunlar artıq V

<< 1 ... 5 6 [7] 8 9 ... 13 >>