görüşləri
Əcnəbi tarixçi, alim, coğrafiyaşünas, diplomat, səyyah və tacirlərin Azərbaycan şəhərləri və sənətkarlığı,
ticarəti, ticarət yolları haqqında verdiyi məlumatlar böyük əhəmiyyət daşıyır.
Son orta əsrlərdə Azərbaycana gəlmiş və Bakı haqqında gördüklərini yazmış Avropa səyyahlarını xronoloji
ardıcıllıqla izləmək yerinə düşərdi.
XIV əsrin birinci yarısında Şərqdə katolikliyi yaymaq məqsədilə fransız missioneri rahib Juirden Katalani
Azərbaycana da gəlir. O, qeydlərində Bakını və onun neft mənbələrini də xatırlayaraq Bakı neftinin müalicəvi
xassələrini göstərir.
Saksoniyalı Adam Oleari (1599-1671) (rus, türk, ərəb və fars dillərini bilirdi) Moskvaya (1633-34) və
Səfəvilər dövlətinə (1635-39) göndərilən Qolşteyn səfirliklərinin (Gilan ipəyini ixrac etmək məqsədilə)
tərkibinə daxil edilmişdi. Səfəvi sarayına yola düşən Qolşteyn səfirliyi əvvəlcə Moskvaya gəlmiş, sonra 1636-
38-ci illərdə - İsfahana getmişdi. Qayıdarkən alman elçilərinin yolu Azərbaycandan düşmüşdü. Adam Aleariy
Azərbaycanın Bakı, Dərbənd, Niyazabad, Şamaxı, Cavad, Ərdəbil, Zəncan, Qəzvin, Sultaniyyə, Astara,
Lənkəran, Qızılağac kimi yaşayış məntəqələrində olmuş, tarixi keçmişimizə, xalqımızın həyat tərzinə aid
material toplamışdı.
Məşhur alman səyyahı, görkəmli alim - coğrafiyaşünas Adam Olearinin "Səyahətnamə" kitabı ilk dəfə
1647-ci ildə yol xatirələri kimi nəşr olunmuşdu. 1656-cı ildə isə əsərin elmi mətni hazırlanmış, müəllifin
Moskva və Azərbaycan haqqında qeydləri də oraya əlavə olunmuşdu. Əsər üçüncü dəfə 1663-cü ildə, dördüncü
dəfə isə 1696-cı ildə Hamburqda nəşr olunmuşdu.
Adam Oleari öz "Səyahətnamə"sinə Azərbaycan şəhərləri, sənətkarlıq və ticarət həyatı, ictimai
münasibətlər, əkinçilik, əhalinin məişəti, adət və ənənələri haqqında maraqlı məlumatlar daxil etmişdir. O,
Azərbaycanı, özəlliklə də Bakını gəzmiş, şəhərdən keçən karvan yolları, karvansaralar, pirlər, tarixi yerlər
haqqında, müxtəlif tayfalar, etnik qruplar, bir qisim yarımköçəri həyat