subtropikdir. Yüksək dağlıq yerlərdə soyuq və rütubətlidir.
Orta temperatur yanvarda -7,8°C-dən -l,5°C-yədək, iyulda 10,5-24,5°C-dir. İllik yağıntı 600-1400 mm-dir. Çay
şəbəkəsi (Balakən, Mazım, Katex, Qanıx) sıxdır. Əsasən, qonur dağ-meşə, allüvial çəmən-meşə və allüvial
çəmən torpaqları yayılmışdır. Rayonun şimal və şimal-şərq hissəsində meşələr (palıd, fıstıq, vələs və s.) geniş
yer tutur. Yüksək dağlıq yerlərdə sub-alp və alp çəmənləri yayılmışdır. Heyvanları: dağkeçisi (tur), maral,
cüyür, qonur ayı, köpgər (qarapaça), çöldonuzu, meşə və daşlıq dələsi, süleysin və s. Quşları: qartal, şahin,
qırqovul və s. Zaqatala qoruğunun çox hissəsi Balakən rayonu ərazisindədir.
Alimlərin apardıqları tədqiqatlar, müəyyən dövrlərdə aparılan arxeoloji qazıntılar zamanı tapılan əşyalar, bu
günə kimi qalmış bəzi tikili abidələr və kurqanlar deməyə əsas verir ki, Balakən - qədim yaşayış məskənlərindən
biridir.
Yazılı qaynaqların verdiyi məlumatlara görə Balakən Qədim Albaniya dövlətinin ərazisinə daxil olmuşdur.
E.ə. 65-ci ildə Roma və Alban qoşunları arasında Alazan (Qanıx) çayı sahilində baş verən döyüşlərdə iştirak
edən qədim yunan tarixçisi Plutarx yazırdı ki, bu yerlərin əhalisi sakit təbiətli, məğrur, döyüşdə cəsurdurlar. Bu
gün də Hetovlar (Hetləri xatırladan), Hunbulçay (Hunları xatırladan), İngiloylar (Qelləri xatırladan) və s.
toponimlərin tədqiqi sübut edir ki, ən qədim zamanlardan başlayaraq, türkdilli tayfalar bu bölgənin daimi
sakinləri olmuşlar.
Dağlar qoynunda yerləşən Balakən Azərbaycanın ən gözəl guşələrindən biri olmaqla məftunedici təbiəti,
zəngin flora-faunası ilə seçilir. Nadir təbiəti ilə tanınan Zaqatala Dövlət Qoruğunun böyük hissəsini Balakən
dağları əhatə edir. Təbiətin möcüzələrindən olan Katex şəlaləsi də bu bölgədə yerləşir.
1918-ci il mayın 28-də Azərbaycanın İstiqlalı elan olundu. Balakəndə əhali bu xəbəri azad və xoşbəxt
günlərin sorağı kimi qarşıladı. Lakin həmin dövrün siyasi durumu çox mürəkkəb idi. Bu