ede bilmemesi insulin rezistentlik adlanır. Insulin çatışmamazlığı zamanı qlükozanın hüceyrelere daxil olması azalır, neticede qanda qlükozanın menimsenilmesinin alternativ yolları aktivleşir ki, buda orqanizmin toxumalarında sorbitol, qlükoz-amin qlükoqonların, qlikoqemoqlabinin toplanmasına getirib çıxarır. Sarbitol kataraktanın yaranmasına, xırda arteriya damarlarının – arteriol ve kapilyarların işinin (mikroanqenopatiya), sinir sisteminin funksiyalarının pozulmasına (neyropatiya) getirib çıxarır. Qlükoz-amino qlükoqonlar oynaqların zedelenmesine sebeb olur. Lakin qlükoza menimsenilmesinin alternativ yolu enerji almaq üçün kifayet deyildir. Zülal mübadilesinin pozğunluğu zülal birleşmelerinin sintezinin pozulmasına ve zülalın parçalanmasının aktivleşmesine getirib çixarır. Bu ezele zeifliyine, ürek ve skelet ezelelerinin işinin pozulmasına sebeb olur. Yağların perikis turşulaşması güclenir, damarları zedeleyen toksik mehsullar toplanır. Qanda keton cisimcikleri adlanan mübadile mehsulları artır.

1-ci tip şekerli diabet emele gelmesi sebebine göre bölünür:
• autoimmun şekerli diabet
• idiopatik şekerli diabet
Autoimmun şekerli diabet immun sistemin pozğunluğu neticesinde yaranır. Bu vaxt orqanizmde Langerhans adacıqlarının insulin hasil eden hüceyrelerini zedeliyen antiteller yaranır. Autoimmun prosesin inkişafına virus infeksiyaları, bezi toksik maddelerin tesiri (nitrozaminler, pestisidler) sebeb olur.
1-ci tip idiopatik şekerli diabetin sebebleri melum deyildir.
2-ci tip şekerli diabetin emele gelme sebebleri irsi meililik ve xarici faktorlardır. Irsi meililik vacib rol oynayır, lakin mühüm ehemiyyet kesb eden xarici muhit faktorlarıdır.
Sadalanan faktorlara baxaq:

• Qenetik. Diabetli qohumu olan şexslerde bu xesteliyin emele gelme riski yüksekdir. Eger valideynlerden biri xestedirse, şekerli diabetin emele gelme riski 3%-9%-e qederdir.

• Piylenme. Beden çekisinin artıqlığı ve piy toxumasi miqdarının, xüsüsi ile qarın nahiyesinde çoxluğu

<< 1 [2] 3 4 ... 49 >>