və vaksinlər aiddir. İmmun sistemin hiperreaksiyası instrumental müayinələr zamanı istifadə olunan rentgenokontrast maddə yeridildikdə də inkişaf edə bilər.
Anafilaktik şokun yaranmasının daha bir səbəbi ilan və ya həşərat sancmasıdır (arı, Bombus (lat.), Vespa (lat.), qarışqa). Arı sancmalarının 20-40%-ində anafilaksiyanın qurbanı arıçılar olur.
Anafilaksiya bir sıra hallarda qida allergenlərinə (yumurta, süd məhsulları, balıq və dəniz məhsulları, soya, yer fındığı, boyayıcılar və aromatizatorlar, həmçinin tərəvəz və meyvə cücərtilərinin işlənməsində istifadə olunan biopreparatlar) qarşı yaranır. ABŞ-da anafilaktik reaksiyaların 90%-dən çoxu meşə fındığına qarşı inkişaf edir. Son illərdə sulfidlərə (məhsulun daha uzun müddət qala bilməsi üçün istifadə olunan qida əlavələri) qarşı anafilaktik şokun inkişafı artmışdır. Bu maddələr pivə, şərab, təzə meyvə, tərəvəz və souslara əlavə edilir.
Lateksdən istehsal olunmuş məhsullara (rezin əlcək, kateter, şinalar və s.) qarşı anafilaksiyaların rastlanması da artır. Belə ki, bəzi meyvələrə (avokado, banan, kivi) və lateksə qarşı çarpaz allergiya tez-tez müşahidə olunur.
Xəstəlik müxtəlif fiziki təsirlərin (əzələ yüklənməsi ilə əlaqəli işlər, idman məşqləri, soyuq və isti), həmçinin müəyyən qida məhsullarının (adətən, krevetka, fındıq, toyuq əti, kərəviz, ağ çörək) və sonrakı fiziki yüklənmələrin (bağ-bostan işləri, idman oyunları, qaçış, üzgüçülük və s.) kombinasiyasının təsirindən də inkişaf edə bilər. Anafilaktik reaksiyalar tez-tez irsi meyillik zamanı inkişaf edir (həm hüceyrəvi, həm də humoral immun sistemin reaktivliyinin yüksəlməsi qeyd olunur).
İmmunoqlobin E
Anafilaktik şok antigen xassəli maddə ilə immunoqlobin E arasında qarşılıqlı əlaqə nəticəsində inkişaf edən ləng tipli generalizə olunmuş allergik reaksiyanı özündə əks etdirir. Allergen orqanizmə təkrar daxil olduqda müxtəlif mediatorlar (histamin, prostaqlandinlər, xemotaksik faktorlar, leykotrienlər və s.) xaric olunur və ürək-damar, mədə-bağırsaq,