Amiodaron mənşəli tireopatiyalar (АmMT, AMT) – antiaritmik preparat olan amiodaronun davamlı qəbulu nəticəsində yaranmış qalxanabənzər vəzin patologiyaları qrupudur. Xəstəlik bir çox hallarda simptomsuz gedir; bəzən zəif və mülayim hipertireoz (oyanıqlıq, istilik hissi, taxikardiya, tremor) və ya hipotireoz (üşümə, zəiflik, yuxululuq, sürətli tükənmə) əlamətləri inkişaf edir. Diaqnostika qanda tiroksin, triyodtironin və tireotrop hormonların konsentrasiyasının təyini, qalxanabənzər vəzin doppleroqrafiya ilə yanaşı USM-i və ssintiqrafiyasından ibarətdir. Hipotireoz zamanı hormonal əvəzedici terapiya, tireotoksikozda isə tireostatiklər və ya qlükokortikoidlər təyin olunur.

Amiodaron mənşəli tireopatiyalar barədə ümumi məlumat
Amiodaron antiaritmik dərman preparatlarına aiddir; kardioloji praktikada ağır aritmiyalar, qulaqcıq və mədəcik ekstrasistoliyaları, WPW (Wolff-Parkinson-White) sindromu, koronar və ürək çatışmazlığı zamanı müşahidə olunan aritmiyalarda geniş tətbiq olunur. Preparatın yan təsirləri arasında hiper- və hipotireoz və ya amiodaron mənşəli tireopatiyalar qeyd olunur. Bu qrupun adının sinonimləri amiodaron mənşəli tireoiditlər, kordaron mənşəli tireoptiyalardır. Preparatı qəbul edən pasiyentlər arasında patologiyanın yayılması təxminən 30% təşkil edir.

Hipertireoz yod defisiti olan regionlarda daha çox qeyd olunur; həmin yerlərdə onun rastgəlmə tezliyi 12%-ə çatır. Hipertireozun epidemiologiyası az miqdarda yod qəbul edən regionlarda yüksəkdir; 6-13% arasında dəyişir.


Amiodaron mənşəli tireopatiyaların səbəbləri
Amiodaron 39%-i yoddan ibarətdir; benzofuran törəməsidir; molekulyar quruluşuna görə tiroksin hormonuna oxşayır. Bu preparatla müalicə zamanı orqanizm hər gün 7-21q yod qəbul edir; lakin gündəlik fizioloji tələbat 200 mkq-dır. Amiodaronun uzunmüddətli qəbulu tireotropinin və tireoid hormonların metabolizminin pozulmasına səbəb olur; nəticədə hipo- və ya hipertireoz meydana gəlir. Bu dərman preparatının xarakterik xüsusiyyətləri