Аmbliopiya – optik korreksiyaya tabe olmayan və görmə analizatorunun üzvi patologiyası ilə əlaqəli olmayan görmənin birtərəfli və ya ikitərəfli davamlı zəifləməsidir. Xəstəliyin gedişi simptomsuz ola və ya baxışların davamlı fiksasiyasının mümkünsüzlüyü, rəng duyğusunun və məkan qayrayışının pozulması, görmə itiliyinin azalması (azacıq zəifləmədən işıq duyğusunadək) ilə müşayiət oluna bilər. Ambliopiyanın diaqnostikası görmə itiliyinin, rəng duyğusunun və qaranlığa adaptasiyanın müəyyənləşdirilməsi; perimetriya, göz dibinin müayinəsi, tonometriya, biomikroskopiya, çəpgözlüyün növünün və çəplik bucağının təyini, refraktometriya, skiaskopiya, elektroretinoqrafiya, gözün USM-i, nevroloji müayinə və s.-dən ibarətdir. Müalicə xəstəliyin inkişafına səbəb olan amillərin aradan qaldırılmasına yönəlmişdir; bu məqsədlə cərrahi (çəpgözlüyün korreksiyası, ptozun aradan qaldırılması, kataraktanın ekstraksiyası) və ya konservativ (eynək korreksiyası, pleoptika, penalizasiya, fizioterapiya) metod seçilə bilər.

Ambliopiya barədə ümümi məlumat
Ambliopiya (“tənbəl” göz sindromu) gözlərdən birinin görmə prosesində iştirak etməməsi ilə xarakterizə olunur. Oftalmologiyada ambliopiya görmənin birtərəfli zəifləməsinin aparıcı səbəblərindən biri kimi dəyərləndirilir. Bütün dünyada ambliopiyadan əziyyət çəkənlər əhalinin 2%-ni təşkil edir. Ambliopiya əsasən uşaqlıq dövrünün xəstəliyidir, buna görə də problemin mühüm aspekti onun erkən aşkarlanması və korreksiyasıdır.

Ambliopiyanın təsnifatı
Ambliopiyanın səbəbləri
Patologiyanın inkişaf dövründən asılı olaraq birincili (anadangəlmə) və ikincili ambliopiya ayırd edilir. Səbəbindən asılı olaraq ikincili ambliopiyaların bir neçə forması var: strabizmatik (disbinokulyar), obskurasion (vahid görmə pozulmuş), refraksion, anizometropik, isterik, qarışıq.


Ambliopiyanın çoxsaylı formalarının olmasına baxmayaraq, xəstəliyin inkişaf mexanizmi bütün hallarda vahid görmə pozulmuş və/ və ya mərkəzi görmənin funksional zəifləməsinə gətirib