bağlıdır. Belə ki, diqqətin uzun müddətli konsentrasiyası müəyyən zaman vahidində gözlərin qırpılma sayının azalması ilə müşayiət olunur. Bu hal meybom vəzilərinin sekret ifrazının zəifləməsinə gətirib çıxarır.

Görmə analizatorunun neyroreseptor tükənməsi zamanı görmə siqnallarının sinir impulslarına transformasiyası pozulur, simptomatik astenopiya yaranır. Göz yorğunluğunun inkişafında zehni fəaliyyətə psixoloji adaptasiyanın aşağı səviyyəsi müəyyən rol oynayır.

Etiologiya və patogenez əsasında astenopiyanın aşağıdakı formaları qeyd edilir: akkomodasion, neyroreseptiv və psixoemosional.

Astenopiyanın əlamətləri
Astenopiyanın əlamətləri
Astenopiya üçün mərhələli klinik gediş xarakterikdir. Patoloji vəziyyətin kompensasiya, subkompensasiya və dekompensasiya mərhələləri ayırd edilir. Kompensasiya mərhələsində fizioloji normadan kənara çıxmayan qısamüddətli görmə pozğunluqları mümkündür. Bu səbəbdən vizual yüklənmə ilə əlaqədar yaranan, planlı istirahətdən sonra aradan qalxan və əmək qabiliyyətini pozmayan görmə diskomfortu kompensasiya olunmuş astenopiya kimi qiymətləndirilir. Belə hallar göynəmə hissi, göz yaşının həddindən artıq ifrazı, hiperemiya, dumanlı görmə ilə müşayiət olunur.

Subkompensasiya mərhələsində görmə pozğunluğu uzun müddət davam etsə də, geri dönən olur. Simptomatika gözlərdə yanğı və yad cisim (qum) hissiyyatı, təsvirin ikiləşməsi və yaxud təhrif olunması ilə səciyyələnir. Görmə funksiyasının funksional pozğunluqları istirahətdən 1-2 gün keçdikdən və ya cüzi yüklənmədən sonra qısa remissiya dövrləri ilə yarana bilər.

Dekompensasiya mərhələsi göz yorğunluğunun klassik əlamətləri ilə təzahür edir. Pasiyentlərin anamnezində blefarit və konyunktivitin tez-tez təkrarlanmasına rast gəlinir. Refraksiya və akkomodasiya pozğunluqları geri dönən olmur. Bu mərhələdə presbiopiyanın erkən klinikası, miopiyanın inkişafı və proqressivləşməsi mümkündür. Astenopiyanın hər bir mərhələsində qeyri-spesifik əlamətlər: baş ağrıları, əsəbilik, ümumi