qeyri-bərabər təzyiqi nəticəsində yaranan irsi xəstəlik sayılır. Bununla əlaqədar valideynləri astiqmatizmdən əziyyət çəkən uşaqlar mütləq oftalmoloq müayinəsindən keçməlidir.

Qazanılmış astiqmatizm böyüklərdə gözün travması, oftalmoloji əməliyyatlar, distrofik proseslər (keratokonus), buynuz qişanın bulanıqlığı, iltihabi xəstəliklər (keratit) səbəbindən buynuz qişanın çapıq dəyişiklikləri zamanı baş verir.

Astiqmatizmin növləri
Əsas meridianların (gözün perpendikulyar müstəviləri) refraksiyasından asılı olaraq, düz (vertikal meridianın sındırma qüvvəsinin üstünlüyü), əks (horizontal meridianın sındırma qüvvəsinin üstünlüyü) və çəp oxlarla astiqmatizm ayırd edilir.

Bundan əlavə astiqmatizmin düzgün və qeyri-düzgün olmayan növləri qeyd olunur. Düzgün astiqmatizm zamanı iki əsas meridian bir-birinə perpendikulyar, qeyri-düzgün formada isə çəp yerləşir. Düzgün astiqmatizm sadə (meridianların birində normal refraksiya – emmetropiya), mürəkkəb (hər iki meridianda eyni refraksiya – miopiya və ya hipermetropiya), qarışıq (meridianlarda müxtəlif növ refraksiyalar) formalara ayrılır. Astiqmatizm yaxından görmə ilə müştərək şəkildə inkişaf etdikdə miopik, uzaqdangörmə ilə birgə rast gəlindikdə isə hipermetropik adlanır.

Yaranma vaxtına əsasən astiqmatizmin 2 növü ayırd edilir: anadangəlmə (düzgün) və qazanılmış (qeyri-düzgün). 0,5-0,75 dptr həddində olan anadangəlmə astiqmatizm fizioloji hesab olunur – belə hallarda görmə itiliyində heç bir pozğunluq baş vermir, korreksiyaya ehtiyac yaranmır. Qazanılmış astiqmatizmin bütün formaları patoloji sayılır.

Meridianların istiqaməti astiqmatizmin oxunu xarakterizə edərək, dərəcələrlə ifadə olunur. Ən zəif və ən güclü meridianın sındırma fərqi astiqmatizmin ölçüsünü əks etdirir, bu göstərici dioptriyalarla ölçülür. Son əlamətə əsasən zəif (<3 dptr), orta (3-6 dptr) və yüksək (>6 dptr) dərəcəli astiqmatizm qeyd olunur.

Buynuz qişanın qeyri-düzgün sındırma qabiliyyəti buynuz astiqmatizmi, büllurun sındırma qüsuru