a da artır. Zamanla parazitin ətrafında qranuloma əmələ gəlir. Patoloji törəmənin genişlənməsi ekzoftalm və diplopiyaya gətirib çıxarır. Qurdların göz almasında yerləşməsi görmə itiliyinin azalması və parazitlərin tərpənişlərinin hiss olunması ilə müşayiət edilir. Helmintlərin hansı nahiyəyə keçməsindən asılı olmayaraq, pasiyentlər qeyri-spesifik əlamətlərdən: ümumi halsızlıq, yuxusuzluq, əsəbilik, baş ağrıları və baçgicəllənmədən şikayət edirlər.

Əsas xəstəliyin fonunda iltihabi proseslər (blefarit, keratit, konyunktivit, endoftalmit və s.) inkişaf edə bilər. Dirofilyariozun ən təhlükəli ağırlaşması torlu qişanın ayrılmasıdır. Xəstəliyin xroniki gedişi orqanizmin sensibilizasiyasına gətirib çıxarır. Qranulomanın dağılması və ya irinləməsi ifadəli intoksikasiyaya və allergik reaksiyalara səbəb ola bilər. Hiperhəssaslıq dəridə papulyoz səpkilər və selikli qişaların ödemi şəklində özünü büruzə verir.

Gözün dirofilyariozunun diaqnostikası
Dirofilyarizoun diaqnostikası anamnestik məlumatlara, laborator və instrumental müayinələrin nəticələrinə əsaslanır. Anamnez toplayarkən xəstənin ağcaqanadların yüksək aktivlik dövründə (may-sentyabr ayları) endemik regionda olması aşkarlanır. Göz qapaqlarına və konyunktivaya obyektiv baxış keçirərkən əksər hallarda dəri altında və ya selikli qişalarda yerləşən burulmuş iplər (helmintlər) vizualizasiya olunur. Palpaiya zamanı ağrı güclənir. Spesifik müayinə metodlarına immunoferment analiz (İFA) və polimeraz zəncirvari reaksiya (PZR) aiddir. IgM titrinin 4 dəfədən çox artması kəskin formadan, IgG səviyyəsinin yüksəlməsi isə xroniki gedişdən xəbər verir. PZR törədicinin DNT-ni aşkarlamaqla, helmintin növünü müəyyən etməyə imkan verir.

Qanın ümumi analizində eozinofillərin miqdarının bir qədər çoxalması müşahidə oluna bilər. Parazitoloji müayinələr kompleksinə parazitin boylama və köndələn ölçülərinin təyini, onun cinsi orqanlarının yetişmə dərəcəsinin qiymətləndirilməsi daxildir. Mikroskopik diaqnostika vasitəsilə helmintin