faktoru (yaşlı şəxslərdə şüşəyəbənzər cismin quruluşunda dəyişikliklər baş verir), göz və başın travmaları (vitreal bağın cırılması nəticəsində makulyar defekt əmələ gəlir), yüksək dərəcəli degenerativ miopiya, ağır fiziki yüklənmələr, hipertoniya xəstəliyi, tez-tez təkrarlanan stresslər aiddir.

Makulyar yırtığın təsnifatı
Makulada gedən patoloji dəyişikliklərdən asılı olaraq, yırtığın aşağıdakı mərhələləri ayırd edilir:

Cırılmaönü mərhələ. Başlanğıc faza sayılır. Bu zaman şüşəyəbənzər cismin arxa hüdud membranının traksiyası ilə əlaqədar fovelyar zona gərilir. İntraretinal kista formalaşır.
Lamelyar yırtıq mərhələsi. Fotoreseptor qatı saxlanılmaqla makula nahiyəsinin zədələnməsi dərinləşir. Lamelyar yırtıqlar 2 mərhələdə yaranır: əvvəlcə torlu qişanın qatları (Henle bağının xarici və daxili nüvə qatları) arasında retinalarası kista əmələ gəlir. Sonra traksiyanın təsirindən kistanın divarlarından biri qopur, makula nahiyəsində dəlib-keçməyən yırtıq meydana çıxır.
Makulanın cırılma mərhələsi(dəlib-keçən defekt). Torlu qişanın makula nahiyəsində girdə formalı dəliyin olması ilə xarakterizə edilir. Bu mərhələ əksər hallarda makula defekti ətrafında subretinal ödemlə müşayiət olunur.
Makulyar yırtığın əlamətləri və diaqnostikası
Makulyar yırtığın əlamətləri
Makulyar yırtığın klinik təzahürləri xəstəliyin mərhələsindən asılıdır. Cırılmaönü fazada pasiyent adətən heç nədən şikayətlənmir. Patologiya təsadüfən aşkarlanır. Əsasən digər gözün makula nahiyəsində defekt olan pasiyentlərdə müşahidə edilir. Lamelyar cırılma mərhələsində görmə itiliyi cüzi zəifləyir, metamorfopsiyalar (əşyaların forma və ölçülərinin qavranılmasının pozulması) yaranır. Xəstələr həkimə görmə itiliyinin kəskin azaldığı dəlib-keçən cırılma mərhələsində və ya görmə sahəsinin mərkəzində skotomanın (qara ləkə) formalaşdığı hallarda müraciət edirlər.


Müayinə prosesində standart üsullardan: vizometriya, tonoqrafiya, oftalmoskopiya, yarıqlı lampa ilə biomikroskopiyadan istifadə olunur.