təsiri mədə xorasının yaranma ehtimalını xeyli artırır. Onun inkişaf mexanizminin əsasını selikli qişanı zədələyən amillərlə qoruyucu faktorlar arasındakı disbalans təşkil edir. Bütün orqan və sistemlər fövqaladə rejimdə işlədikdə qana xeyli miqdarda kortikosteroidlər və katexolaminlər ifraz olunur. Həmin maddələr selikli qişa vəzilərinin sekretor aktivliyini gücləndirir, qoruyucu xüsusiyyətləri isə zəiflədir. Bununla yanaşı mədə toxumalarının trofikası pozulur, divarlara qansızma baş verir. Bu da öz növbəsində selikli qişanın xoralaşmasına səbəb olur. Stress xoraları əsasən mədə cisminin divarlarında və dibində lokalizasiya olunur. Onlara çox nadir hallarda onikibarmaq bağırsaqda rast gəlinir.

Stress xoralarının bir neçə forması mövcuddur:

Qeyd olunan halların 50%-də mədənin selikli qişasında eroziya və xoralar inkişaf edir. Lakin əksər pasiyentlərdə stress xoraları diaqnostika olunmur. Belə ki, stress faktoru sayılan əsas patologiyanın sağalması ilə xora da öz-özünə aradan qalxır. Ancaq zədələyici amillər davamlı təsir etdikdə selikli qişanın xoraları dərinləşərək, mədə divarının perforasiyasına və peritonitə gətirib çıxara bilər.

Yatrogen xora
Mədə xorasının əlamətləri
Medikamentoz xoralar mədəyə toksiki təsir göstərən preparatların qəbulundan sonra yaranır. Bir çox iltihabəleyhinə preparatlar (kortikosteroidlər, qeyri-steroid iltihabəleyhinə vasitələr), sulfanilamidlər, kalium xlorid, kofein, qlükokortikoidlər, üskükotu preparatları, antikoaqulyantlar, nitrofuranlar ulserogen (xora əmələ gətirən) təsirə malikdir.

Müxtəlif dərman vasitələrinin selikli qişanı zədələmə mexanizmi fərqli olur. Bu həm birbaşa (kalium xlorid), həm də dolayı yolla baş verə bilər. İkinci halda qastroprotektiv prostaqlandinlərin sintezi zəifləyir (hormonal və qeyri-hormonal qeyri-selektiv iltihabəleyhinə preparatlar), mədə şirəsinin sekresiyası güclənir (qlükokortikosteroidlər, rezerpin, kofein), mədə divarının normal trofikası pozulur.

Ulserogen preparatların qəbulu