Qaraciyərin alkoqol xəstəliyi – uzun müddət, sistemli şəkildə alkoqol qəbulu ilə əlaqəli olan qaraciyərin struktur və funksiyalarının pozulmasıdır. Bu patologiyadan əziyyət çəkən pasientlərdə iştahanın azalması, sağ qabırğaaltı nahiyədə küt ağrılar, ürəkbulanma, diareya, sarılıq; gecikmiş mərhələlərdə sirroz və qaraciyər ensefalopatiyası qeyd olunur. Diaqnoz USM, doppleroqrafiya, ssintiqrafiya, qaraciyərin biopsiyası və qanın biokimyəvi analizinə əsasən qoyulur. Müalicəsi spirtli içkilərdən imtina, dərman (hepatoprotektorlar, antioksidantlar, sedativ preparatlar) qəbulu, ehtiyac olduqda qaraciyər transplantasiyasından ibarətdir.

Qaraciyərin alkoqol xəstəliyi barədə ümumi məlumat
Qaraciyərin alkoqol xəstəliyi uzun müddət (10-12 ildən çox) alkoqol tərkibli içkilərdən sui-istifadə (təmiz etanola görə kişilər üçün sutkalıq doza 40-80 q, qadınlar üçün isə 20 q-dan çox nəzərə alır) edən insanlarda inkişaf edir. Patologiya piy distrofiyası (steatoz, toxumanın piy distrofiyası), sirroz (qaraciyər toxumasının birləşdirici-fibroz toxuma ilə əvəzlənməsi), alkoqol hepatiti ilə təzahür edir.

Alkoqol xəstəliyinin yaranma riski kişilərdə qadınlarla müqayisədə təxminən üç dəfə çoxdur. Belə ki, qadınlar və kişilərin alkoqoldan sui-istifadəsi 4:11 nisbətindədir. Lakin qadınlarda alkoqol xəstəliyi daha az miqdarda alkoqol qəbul etdikdə və daha sürətlə inkişaf edir. Bu, spirtin mənimsənilməsi, katabolizmi və xaric olmasının gender xüsusiyyətləri ilə əlaqəlidir. Dünyada tərkibində spirt çox olan içkilərin qəbulunun artması ilə əlaqəli olaraq qaraciyərin alkoqol xəstəliyi ciddi sosial və tibbi problemdir; onun həlli ilə daha çox qastroenteroloqlar və narkoloqlar məşğul olur.


Qaraciyərin alkoqol xəstəliyinin səbəbləri
Tədqiqatçılar qaraciyərin alkoqol xəstəliyini təşviq edən əsas səbəblərinə aşağıdakı faktorları aid edirlər:

Qaraciyərin alkoqol xəstəliyinin patogenezi
Orqanizmə daxil olan etil spirtinin çox hissəsi (85%) alkoqoldehidrogenaza və asetatdehidrogenaza