Аkantamöbiaz – gözün, dərinin və MSS-nin sərbəst yaşayan amöblər tərəfindən törədilən protozoy zədələnməsidir. Xəstəlik akantamöb konyunktivit, keratit, dermatit və ya qranulomatoz ensefalit formalarında gedir. Akantamöbiazın fəsadlaşmaları buynuz qişanın perforasiyası, daxili orqanların absesləri şəklində baş verə bilər. Xəstəliyin diaqnozu gözyaşında, buynuz qişanın sıyrıntısında, dəri bioptatında, onurğa beyni mayesində amöbün və ya onun sistlərinin aşkarlanması yolu ilə qoyulur. Akantamöbiazın yerli və sistemli müalicəsi aminoqlikozidlər qrupundan olan antibiotiklərlə (göz damcıları, məlhəmləri, inyeksiyaları formasında) aparılır.

Аkantamöbiaz barədə ümumi məlumat
Akantamöbiaz – Acanthamoeba cinsinə mənsub olan amöblər tərəfindən törədilən protozoozdur. Xəstəlik əksər hallarda akantamöb keratit və dərinin akantamöb zədələnməsi formasında gedir. Akantamöb dermatitin sporadik halları, adətən, subtropik və tropik iqlimli ölkələrdə qeyd olunur. Akantamöb keratit, adətən, görmənin kontakt korreksiyasından istifadə edən insanlarda inkişaf edir. Nadir hallarda akantamöb qranulomatoz ensefalit diaqnostika olunur. Dünyada MSS-nin zədələnməsi ilə gedən təxm. 400 akantamöbiaz klinik halı qeyd olunub; patologiyanın bu forması zamanı sağqalma yalnız 2-3%-dir. Beləliklə, akantamöbiaz oftalmologiya, dermatologiya və nevrologiya sahəsinin mütəxəssisləri üçün aktual disiplinlərarası problemdir.

Аkantamöbiazın səbəbləri
Acanthamoeba cinsindən olan, sərbəst yaşayan, patogen amöblərlərdən 6 növü – A. hatchetti (gözləri zədələyir), A. palestinensis и A. astronyxis (MSS-ni zədələyir), A. polyphaga, A. Culbertsoni, A. castellanii (müxtəlif üzvləri, həmçinin dərini zədələyir) insan üçün təhlükə törədir. Acanthamoeba cinsinə aid olan amöblərin həyat tsikli vegetativ (trofozoit) və sist mərhələsindən ibarətdir.


Akantamöblər torpaqda, xüsusən atılmış sularla çirklənmiş süni və təbii su hövzələrinin durğun sularında yaşayan aerob orqanizmlərdir. Bundan başqa, birhüceyrəli