müddət saxlanılmış qida məhsulları, kənd təsərrüfatı və otaq bitkiləri və s.dir.


Aspergilyozla yoluxma daha çox inhalyasion yolla göbələk mitselili toz hissəcikləri ilə nəfəs aldıqda baş verir. Xəstəliyin yaranma riski kənd təsərrüfatı işçiləri, kağızemalı və toxuculuq sənayesinin işçiləri, dəyirmançılar, həmçinin göyərçin saxlayanlarda (çünki göyərçinlər aspergilyozla başqa quşlarla müqayisədə daha çox xəstələnir) daha yüksəkdir. Göbələk infeksiyası ilə yoluxma invaziv prosedurlar – bronxoskopiya, burunətrafı ciblərin punksiyası, endoskopik biopsiya və s. keçirən zaman da mümkündür. Aspergilyozun zədələnmiş dəri və selikli qişalardan kontakt yolla ötürülməsi də istisna olunmur. Həmçinin asprgillalarla çirklənmiş qida məhsulları (məs., toyuq əti) ilə alimentar yoluxma da mümkündür.

Aspergillalarla ekzogen yoluxmadan başqa autoyoluxma (dəridə, uşaqlıq yolu tağının selikli qişasında və tənəffüs yollarında yaşayan göbələklərin aktivasiyası zamanı) və transplasentar yoluxma da məlumdur. Aspergilyozun risk faktorlarına istənilə mənşəlli immunodefisit, tənəffüs sisteminin xroniki xəstəlikləri (AXOX, vərəm, bronxoektaziya xəstəliyi, bronxial astma və s.), şəkərli diabet, disbakterioz, yanıq travmaları; antibiotik, kortikosteroid və sitostatiklərin qəbulu, şüa terapiyasının tətbiqi aiddir. Qarışıq etilogiyalı – aspergillalar, kandidalar, aktinomisetlər tərəfindən törədilən mikozlara da heç də az rastlanmır.

Аspergilyozun təsnifatı
Göbələk infeksiyasının yayılma yolundan asılı olaraq endogen (autoinfeksiya), ekzogen (hava-damcı və alimentar yolla ötürülmə) və transplasentar aspergilyoz (vertikal yolla yoluxma) ayırd edilir.

Patoloji prosesin lokalizasiyasına görə aspergilyozun bronxopulmonal (həmçinin ağciyərlərin aspergilyozu), LOR orqanların, dəri, göz, sümük, septik (generalizə olunmuş) və s. formaları ayırd edilir. Respirator traktın və ağciyərlərin birincili zədələnmələri bütün aspergilyoz klinik hallarının 90%-ini; burunəətrafı ciblərin aspergilyozu