Balantidiaz – kirpikli infuzorlar-balantidalar tərəfindən törədilən protozoy etiologiyalı bağırsaq xəstəliyidir. Xəstəliyin klinikası yoğun bağırsağın iltihabi-xoralı prosesləri nəticəsində qarında ağrı, tenezmlər; tez-tez, irinli və qanlı, mayeşəkilli nəcis, arıqlama, intoksikasiya sindromları ilə xarakterizə olunur. “Balantidiaz” diaqnozunun qoyulması üçün kliniko-epidemioloji məlumatlar, rektoromanoskopiyanın nəticələri, nəcisdə və yaxmada balantidilərin aşkarlanması mühüm əhəmiyyət daşıyır. Xəstəliyin etiotrop müalicəsi metronidazol, tinidazol, tetrasiklin antibiotikləri və monomisinlə aparılır.

Balantidiaz barədə ümumi məlumat
Balantidiaz (infuzor dizenteriya) xoralı-hemorragik kolit və ümumi intoksikasiya ilə gedən zoonoz protozoy infeksiyadır. Xəstəliyin partlayışları daha çox cənub rayonlarında meydana çıxır. Bununla yanaşı, donuz təsərrüfatı inkişaf edən ərazilərdə infeksiyanın sporadik klinik halları qeyd olunur. Balantidiaz ağır gedişi ilə xarakterizə olunur; müalicəyə gec başlanarsa, bağırsaq ağırlaşmaları, kaxeksiya, sepsisin prosesə qoşulması ilə əlaqədar olaraq yüksək letallığa malik olur. Patologiyanın yayılması tibb mütəxəssisləri tərəfindən bu patologiyaya qarşı ayıqlığın olmaması, əhalinin sanitar mədəniyyətinin aşağı səviyyəsi, kənd əhalisinə yüksək invazivliklə (4-5%) bağlıdır.

Balantidiazın səbəbləri
Balantidiazın etioloji agenti kimi Balantidium соli kirpikli infuzoru çıxış edir. Balantidilər insan orqanizmində parazitlik edən ən iri bağırsaq ibtidailəridir. Onların həyat sikli iki mərhələdən – sist və vegetativ mərhələlərdən ibarətdir. Balantidin sistləri təxm. 50 mkm diametrli, dairəvi formalı olub sahib orqanizmdən kənarda 3-4 həftə ərzində öz həyat qabiliyyətini saxlaya bilir. Parazitin vegetativ formalarının uzunluğu 30-150 mkm, eni 30-100 mkm-dir; səthi parazitin hərəkətini təmin edən kirpiklərlə örtülüdür. Vegetativ formalar xarici mühitə az davamlıdır – 3-5 saat ərzində məhv olurlar.


Balantidiazın törədicilərinin əsas