Ştarqardt xəstəliyi – torlu qişanın irsi xəstəliyi olub, makulyar sahənin distrofik dəyişiklikləri və mərkəzi görmənin itirilməsi ilə xarakterizə edilir. Patologiya uşaqlıq və ya pubertat dövründə özünü büruzə verir. Pasiyentlərdə mərkəzi skotomalar və rəngli görmənin pozulması qeydə alınır. Ştarqardt xəstəliyinin proqressivləşməsi korluğa gətirib çıxarır. Diaqnoz oftalmoskopiya, flüoressent angioqrafiya və torlu qişanın EFM-nin nəticələri əsasında qoyulur. Müalicə məqsədilə inyeksion terapiya (vitaminlər, antioksidantlar, angioprotektorlar), fizioprosedurlar, revaskulyarizasiyaedici əməliyyatlar aparılır.

Ştarqardt xəstəliyi barədə ümumi məlumat
Ştarqardt xəstəliyinin digər adı – yuvenil makulyar degenerasiya onun mahiyyətini dəqiqliklə əks etdirir. Belə ki, patologiya gənc (yuvenil) yaşda yaranır və makulanın – görmə analizatorunun reseptor aparatının zədələnməsi ilə səciyyələnir. Xəstəlik ilk dəfə XX əsrin əvvəlində alman oftalmoloqu Karl Ştarqardt tərəfindən gözün makulyar sahəsinin irsən ötürülən anadangəlmə zədələnməsi kimi təsvir edilmişdir. Patologiyanın tipik oftalmoloji əlamətləri polimorfdur: «xorioideyanın atrofiyası», «öküz gözü», «ilbizin izləri». Xəstəliyin patogenetik adı – «torlu qişanın sarı ləkəli abiotrofiyası» – göz dibində baş verən dəyişiklikləri ifadə edir.

1997-ci ildə genetiklər enerjini fotoreseptor hüceyrələrə ötürən zülalın sintezinin pozulmasına səbəb olan ABCR geninin mutasiyasını aşkar etmişlər. ATF daşıyıcısının anomal quruluşu torlu qişanın fotoreseptorlarının məhvinə səbəb olur. İrsi makulyar distrofiyanın müxtəlif formaları oftalmoloji patologiyaların 50%-ni təşkil edir. Onların təqribən 7%-i Ştarqardt xəstəliyinin payına düşür. Nozoloji forma 1:10 000 tezlikdə müşahidə olunur və proqressiv gedişlə xarakterizə edilir. Gözün ikitərəfli patologiyası cavan yaşlarda (6-21yaş) yaranaraq, ağır fəsadlara, hətta görmə qabiliyyətinin itirilməsinə gətirib çıxarır. Xəstəlik əlilliklə nəticələndiyindən həm də sosial əhəmiyyət kəsb