olunmur.

Dərinin fotoyaşlanmasının mexanizmi
Günəş şüası hər bir canlıya lazımdır. Günəş şüalarının faydası danılmazdır. Lakin hər bir şey qədərində olmalıdır. Günəşin birbaşa şüaları altında uzun müddət qalmaq, solyaridən sui-istifadə dərinin fotoyaşlanması – epidermisdə qeyri-qənaətbəxş morfoloji dəyişikliklərilə xarakterizə olunan patololoji proseslə nəticələnir.

Ultrabənövşəyi şüalanma A (UŞA) epidermisin buynuzlaşması (keratinizasiya) və onun yenilənməsində iştirak edən keratinositlərin bölünməsini sürətləndirir. Keratinositlərin differensiasiyasının (ardıcıl inkişaf) pozulması epidermisin qeyri-bərabər buynuzlaşması və qalınlaşmasına gətirib çıxarır, dərinin dərin qatlarında da dəyişikliklər yaranır. Belə ki, dermada «günəş elastozu» adlanan proses baş verir – elastin lifləri dağılır (onlar qalınlaşır, quruluşları dəyişir, fraqmentasiyaya uğrayır, burulur, sayları azalır), xroniki iltihab ocağı, kapilyarlarda durğunluq yaranır, bu da kapilyarlarda qan cərəyanının pozulmasına və damar ulduzcuqlarının əmələ gəlməsinə səbəb olur.

Dərinin fotoyaşlanmasının klinik şəkli
Sağlam və cavan dərini yaşlanmış dəridən ayırd etmək üçün mütəxəssis olmağa gərək yoxdur. Sağlam dərini müəyyən edən 6 əlamət vardir:

həmcins rəng (hiperpiqmentasiyanın olmaması)
qırış, çapıq və digər qüsurların olmaması (normal tekstura)
Dərinin yaşla əlaqədar təbii qocalmasını müşayiət edən əlamətlər (çoxsaylı qırışlar, seboreyalı keratoz əlamətləri ilə nazik və quru dəri) fotoyaşlanma zamanı daha ifadəli olur.

Dərinin fotoyaşlanması-nın səbəbi – ultrabənövşəyi şüalanma klinik təzahürlərə görə kəskin və xroniki olur.

Günəş yanığı və dəri piqmentasiyası kəskin ultrabənövşəyi təsirin klinik əlamətlərinə aiddir.

Damar dəyişiklikləri, törəmələrin yaranması, piqmentasiya, dərinin turqoru, elastikliyi və şəklinin pozulması xroniki ultrabənövşəyi şüalanmanın dəriyə təsiri ilə əlaqədar baş verir.

Dərinin xroniki şüalanmaya daha çox məruz qalan nahiyələrində (ənsə və təpə